Tolunoğulları Kısaca Özeti, Kısa Bilgi

Konusu 'Tarih' forumundadır ve RüzGaR tarafından 3 Mart 2013 başlatılmıştır.

  1. RüzGaR Super Moderator


    Tolunoğulları Kısaca

    Kurucusu: Tolunoğlu Ahmet (Abbasiler tarafından Mısır’a vali olarak gönderildi. Bir müddet sonra Abbasilerin merkezi otoritesinin zayıflamasından istifade ederek kendi devletini kurdu.)

    Kurulduğu Yer: Mısır

    Başkenti: Fustat (El – Katai) Bugünkü adıyla Kahire

    Hâkimiyet Sahası: Mısır, Filistin ve Suriye

    En Parlak Dönem: Tolunoğlu Ahmet

    Yıkılışı: Abbasiler tarafından 905’te yıkıldı.

    Tolunoğulları’nın Türk – İslam Tarihindeki Yeri ve Önemi:

    a) Mısır’da kurulan ilk Türk – İslam devletidir.

    b) Dünya’da ilk defa gerçek anlamda eczane kurmuşlardır.

    Tolunoğulları İle İlgili Notlar:

    1. Çok çabuk yıkılmıştır. Çünkü yönetenler Türk, yönetilenler Arap’tır.

    2. Tolunoğulları dönemine “Mısır’ın Altın Çağı” denmiştir. Çünkü pek çok mimari eser yapmışlardır.turkeyarena.net Günümüze sadece Kahire’deki Tolunoğlu Ahmet Camii ulaşabilmiştir. (Abbasiler Mısır’ı geri aldıklarında pek çok mimari eseri yakıp yıkmıştır.

    3. Ekonomik açıdan çok güçlü bir devletti. Çünkü Nil nehri sayesinde tarım, ülkelerinden geçen Baharat Yolu sayesinde ticaret yapılabiliyordu.

    4. Halkı Araplardan oluştuğu için ordularını güçlü tutmaya ve Türklerden teşkil etmeye özen göstermişlerdir.

    5. Tevaif-i Mülk (Emir’ül Umera) devletidir.
     

    Moderatör tarafından son düzenleme: 3 Mayıs 2017

  2. bubi Guest

    Tolunoğulları (Arapça: الطولونيون al-Tūlūnīyūn), Mısır'da kurulmuş İslam devletidir. Kurucuları, yöneticiler ve askerler Türk kökenli olmasına rağmen, halkı çoğunlukla arap olmak üzere diğer yerli unsurlardır. Türkler tarafından Mısır'da kurulan ilk devlettir. Bu devletin döneminde Mısır bayındır hale getirlmiş, han, hamam, cami gibi sosyal ve dini tesislerle donatılmıştır. Kuruluş tarihi: 868 Kuruluş bölgesi: Mısır Başkent: Fustat (Kahire) Kurucusu: Ahmed bin Tolun Yıkılışı: 905 Tolunlular, İslâm halifeliği toprakları içinde kurulan ilk müstakil Türk siyasi teşekkülüdür. Kurucusu, Oğuz Türklerinden Ahmed bin Tolun idi. Halifelik merkezi, Bağdat yakınlarındaki, Samarra’da bulunuyordu. Ahmed’in babası Tolun, Abbâsi Halifesi El-Mu’tasım (838-842) zamanında, cesareti ve bilgisiyle şöhret yapmış bir zâttı. Ahmed de aynı derecede cesur ve bilgili bir şahsiyetti. Abbasi valisinin vekili olarak Mısır’a geldi. Mısır valisi oldu. Nüfuzunu Filistin ve Suriye’ye kadar genişletti. Ülkesinde imar faaliyetlerinde bulunup, lüzumlu askerî tedbirleri alarak, kuvvetli bir ordu kurdu. Abbasiler, Irak’taki zenci esirlerle meşgul olurken, istiklâlini ilan etti (868). Ahmed bin Tolun, Mısır maliyesinde ıslahat yaptı. Mısır ahalisini darlıktan kurtarması sebebiyle çok sevilip, tutuldu. Kısa zamanda Şam, Halep, Antakya şehirleriyle birlikte Suriye’yi idaresine aldı. Adana ve Tarsus bölgesini de ülkesine bağladı. Ahmed bin Tolun’un 884’te vefatıyla, yerine, oğlu Humâreveyh geçti. Humâreveyh (884-896) zamanında, Tolunoğullarının ikbali daha da parladı. Devletin sınırları; Toroslar, El-Cezire ve Irak’a kadar genişledi. 892’de yeni Abbasî halifesi olan El-Mu’tezid, hilâfete gelişinde Humâreveyh ve onun vârislerine, üç yüz bin dinar vergi mukabilinde, otuz yıl süreyle, Mısır ile Toros sıradağlarına kadar Suriye’yi ve Musul hariç, El-Cezire’yi verdi. Antlaşma, daha sonra, Tolunluların çok az lehine olacak şekilde yeniden tanzim edildi. Humâreveyh, kızı Kadr-ün-Nedâ’yı, Abbasî halifesine, destanlaşan bir merasimle verdi. Humâreveyh, Suriye’ye yaptığı bir sefer sırasında, köleleri tarafından, otuz iki yaşındayken öldürüldü (896). Humâraveyh’in genç yaşta öldürülmesi, Tolunoğulları Devleti ve Mısır için büyük bir talihsizlik oldu. Yerine geçen oğlu ve kardeşleri, istiklallerini koruyamadılar. Suriye çölündeki sapık Karmatileri kontrol edememeleri, halifenin büyük bir ordu göndermesine sebep oldu. Mısır ve diğer ülkeleri, Abbasi Halifesi El-Muktefi’nin kumandanı Muhammed bin Süleyman tarafından ele geçirilerek, bölge valilerinin idaresine verildi. Tolunoğlu hanedanı mensupları, Bağdat’a götürüldü (905). Tolunoğulları zamanında Mısır, altın çağını yaşadı. İktisadî ve ticarî bakımdan gelişip zenginleşti. Halkın üstündeki ağır malî yükler kaldırılarak refah seviyesi yükseltildi.İmar faaliyetlerinde bulunulup, büyük mimarî eserler yapıldı. Güçlü bir donanma kuruldu. Ahmed bin Tolun, Kahire yakınlarına Fustât şehrini inşa ettirip, burayı başşehir yaptı. Tolunlulardan kalma Tolunoğlu Ahmed Camii, 9. yüzyılda yapılmasına rağmen, çeşitli istilâ ve zamanın tahribatına uğradığı halde, hâlâ ibadete açıktır. Tolunoğlu Ahmed Camii yanında, vakıf olarak hastane, eczane ve iki de hamam vardı. Yeni inşa edilen Fustât ve El-Ketâ’i’de hükümdarın sarayı etrafında, kumandanların konakları; iktisadî, ticarî ve sosyal hayatın vazgeçilmez müesseseleri olan pek çok cami, çarşı, han, hamam, değirmen ve fırın vardı. El-Ketâ’i’de askerî iskân, milliyetlere göreydi. Her kavmin mahalleri ayrıydı. Tolunlular ordusunun mevcudu, yüz bine yaklaşırdı. Ordu, Türk ve Sudanlılardan meydana gelirdi. Ordunun kışlaları, kumandanların konakları etrafındaydı. Tolunoğulları devrinde Mısır, başta edebî, tarihî, dînî ve felsefî ilimler olmak üzere muhtelif ilim sahalarında, büyük gelişme gösterdi. İlme ve âlimlere önem veren emirlerin evleri, birer ilim merkezi hâlindeydi. Tolunoğlu hükümdarları, halka karşı cömert davrandıklarından, şair ve edipler, onların ihsanlarına nail olmak için etraflarına toplanmışlardı. Bu devirde Arap dili ve edebiyatı üzerinde çalışan El-Velid bin Muhammed et-Temîmî, Ahmed bin Câfer ed-Dineverî ile tefsir, hadis, fıkıh ve kıraat ilimlerinde Kadı Bekkar bin Kuteybe, Debi bin Süleymân el-Murâdî ve Ebû Câfer Tahavî, bölgede yaşayan âlimlerin ileri gelenlerindendiler. Hükümdarlar Ahmed bin Tolun (868–884) Humareveyh (884–896) Abu l-Aschir (896) Harun (896–904) Şaban (904–905) Tolunoğulları Camii (Arapça: مسجد أحمد بن طولون) Mısır'ın Kahire kentinde bulunan eski bir cami. Tolunoğulları devletinin kurucusu Türk kökenli devlet adamı Ahmed bin Tolun tarafından 879 yılında yaptırılmıştır.

     
    Moderatör tarafından son düzenleme: 3 Mayıs 2017
  3. BUBİ Guest

    Tolunoğulları dokuzuncu yüzyılda Mısır ve Suriye'ye hakim olan Türk-İslam devletlerinden. Tolunlular, İslam halifeliği toprakları içinde kurulan müstakil ilk Türk siyasi teşekkülüdür. Kurucusu Oğuz Türklerinden Ahmed bin Tolun idi. Halifelik merkezi Bağdat yakınlarındaki, Samarra'da bulunuyordu.

    Ahmed'in babası Tolun, Abbasi Halifesi El-Mu'tasım (838-842) zamanında, cesareti ve bilgisiyle şöhret yapmış bir zattı. Ahmed de aynı derecede cesur ve kültürlü bir şahsiyet sahibiydi. Abbasi valisinin vekili olarak Mısır'a geldi. Mısır valisi oldu. Nüfuzunu Filistin ve Suriye'ye kadar genişletti. Ülkesinde imar faaliyetlerinde bulunup, lüzumlu askeri tedbirleri alarak, kuvvetli bir ordu kurdu. Abbasiler, Irak'taki zenci esirlerle meşgul olurken, istiklalini ilan etti (868).

    Ahmed bin Tolun, Mısır maliyesinde ıslahat yaptı. Mısır ahalisini darlıktan kurtarması sebebiyle çok sevilip, tutuldu. Kısa zamanda Şam, Halep, Antakya şehirleriyle birlikte Suriye'yi idaresine aldı. Adana ve Tarsus bölgesini de ülkesine bağladı. Ahmed bin Tolun'un 884'te vefatıyla yerine oğlu Humareveyh geçti.

    Humareveyh (884-896) zamanında Tolunoğullarının ikbali daha da parladı. Devletin sınırları Toroslar, El-Cezire ve Irak'a kadar genişledi. 892'de yeni Abbasi halifesi olan El-Mu'tezid, hilafete gelişinde Humareveyh ve onun varislerine üç yüz bin dinar vergi mukabilinde, otuz yıl süreyle Mısır ile Toros sıradağlarına kadar Suriye'yi ve Musul hariç, El-Cezire'yi verdi. Antlaşma daha sonra Tolunluların çok az lehine olacak şekilde yeniden tanzim edildi. Humareveyh kızı Kadr-ün-Neda'yı Abbasi halifesine destanlaşan bir merasimle verdi. Humareveyh Suriye'ye yaptığı bir sefer sırasında köleleri tarafından otuz iki yaşındayken öldürüldü (896). Humaraveyh'in genç yaşta öldürülmesi, Tolunoğulları Devleti ve Mısır için büyük bir talihsizlik oldu.

    Yerine geçen oğlu ve kardeşleri istiklallerini muhafaza edemediler. Suriye Çölündeki sapık Karmatileri kontrol edememeleri, halifenin büyük bir ordu göndermesine sebep oldu. Mısır ve diğer ülkeleri Abbasi Halifesi El-Muktefi'nin kumandanı Muhammed bin Süleyman tarafından ele geçirilerek, bölge valilerinin idaresine verildi. Tolunoğlu hanedanı mensupları Bağdat'a götürüldü (905).

    Tolunoğulları zamanında Mısır, altın çağını yaşadı. İktisadi ve ticari bakımdan gelişip zenginleşti. Halkın üstündeki ağır, mali mecburiyetler kaldırılarak refah seviyesi yükseltildi. imar faaliyetlerinde bulunulup, büyük mimari eserler yapıldı. Güçlü bir donanma kuruldu. Ahmed bin Tolun Kahire yakınlarına Fustat şehrini inşa ettirip, burayı başşehir yaptı. Tolunlulardan kalma Tolunoğlu Ahmed Camii 9. yüzyılda yapılmasına rağmen, çeşitli istila ve zamanın tahribatına uğradığı halde hala ibadete açıktır. Tolunoğlu Ahmed Camii yanında vakıf olarak hastahane, eczahane ve iki de hamam vardı. Yeni inşa edilen Fustat ve El-Kata'i'de hükümdarın sarayı etrafında kumandanların konakları; iktisadi, ticari ve sosyal hayatın vazgeçilmez müesseseleri olan pekçok cami, çarşı, han, hamam, değirmen ve fırın vardı. El-Keta'i'de askeri iskan milliyetlere göreydi. Her kavmin mahalleri ayrıydı. Tolunlular ordusunun mevcudu yüz bine yaklaşırdı. Ordu, Türk ve Sudanlılardan meydana gelirdi. Ordunun kışlaları kumandanların konakları etrafındaydı.

    Tolunoğulları devrinde Mısır, başta edebi, tarihi, dini ve felsefi ilimler olmak üzere muhtelif ilim sahalarında büyük gelişme gösterdi. İlme ve alimlere önem veren emirlerin evleri birer ilim merkezi halindeydi. Tolunoğlu hükümdarları halka karşı cömert davrandıklarından şair ve edipler, onların ihsanlarına nail olmak için etraflarına toplanmışlardı. Bu devirde Arap dili ve edebiyatı üzerinde çalışan El-Velid bin Muhammed et-Temimi, Ahmed bin Cafer ed-Dineveri ile tefsir, hadis, fıkıh ve kıraat ilimlerinde Kadı Bekkar bin Kuteybe, Debi bin Süleyman el-Muradi ve Ebu Cafer Tahavi bölgede yaşayan alimlerin ileri gelenlerindendiler.
     
  4. BUBİ Guest

    TÜRK – İSLAM DEVLETLERİ Tolunoğulları (868 – 905)ÖZETİ
    * Abbasiierin Mısır valiliğine atanan Ahmet bir; Tolun tarafından kurulmuştur (Mısırda kuruian ilk Tmk devleti).
    * Mısır’daki iç karışıklıkları önledikten sonra Suriye’yi kendisine bağlayan Ahmet, Abbasi halifeliği ile akrabalık kurmuştur.
    * Ahmet bin Tolun’dan sonra Tolunoculiar, devletinde baş gösteren iç karışıklıktan yararlanan Abbasiler Fustat’ı ele geçirerek, bu devlete son vermişlerdir.
    * Tolunoğulları;

    – Mısır’ı bayındır hale getirmişler, tarımı geliştirici tedbîrler almışlardır.
    – Tolunoğlu Ahmet kendi adına altın para bastırmıştır.
    – Çoğunluğu Türklerden oluşan kuvveti! bir ordu ve donanma meydana getirmişlerdir
    – Kendilerinden sonra Mısır’da yaklaşık bin yi! sürecek Türk hakimiyetine öncülük etmişlerdir
     

Sayfayı Paylaş