Zekatın Farz Olmasının Şartları Nelerdir

Konusu 'Sorularla İslam' forumundadır ve EmRe tarafından 12 Ocak 2014 başlatılmıştır.

  1. EmRe Well-Known Member


    Zekatın Farz Olmasının Şartları Nelerdir?

    Bir kimseye zekatın farz olması için şu şartlar gereklidir;

    Hürriyet
    Bir kimseye zekatın farz olması için, o kimsenin hür olması şarttır. Köleye zekat, kendisine ticaret izni verilmiş olsa bile farz değildir.

    İslam
    Bir kimseye zekatın farz olması için, o şahsın Müslüman olması gerekir. Kafirin zekat vermesi faiz değildir.
    Bize göre, İslam, zekatın, vücubunun şartı olduğu gibi, bekasının, da şartıdır. Mesela: Kendisine zekat farz olduktan sonra, dinden dönen bir kimse eden bir kimseden, zekatın farziyyeti düşer. Ve bu kimse, senelerce dinin dışında kaldıktan sonra, yeniden Müslüman olsa, mürted olarak kaldığı o senelerin zekatı kendisine farz olmaz.

    Akıl ve Bulûğ
    Bir kimseye zekatın farz olması için, o kimsenin, akıllı ve buluğa ermiş olması şarttır.
    Çocuğun ye delinin; zekat vermeleri farz değildir. Ancak, deliliğin sene boyunca devam etmesi gerekir.
    Bir mecnun, nisaba ulaşacak mala sahip olduktan sonra, senenin bazı günlerinde delilikten çıkmış olsa, bu günler, ister senenin başında, ister senenin sonunda bulunsun; ister çok, isterse az olsun, o delinin zekat vermesi farz olur.
    Çocuk da böyledir. Bulûğa eriştiği zaman, senenin evveline itibar olunur. Yani, buluğa erdiği günden itibaren, zaman işlemeye başlar. Bu andan itibaren, bir yıl dolunca, o çocuğa zekat farz olur.
    Baygın olan bir kimsenin, baygınlığı bir yıl devam etse bile kendisine zekat farz olur.

    Nisab Miktar Mal
    Zekatın farz olmasının şartlarından biri de, malın nisab miktarına baliğ olmasıdır. Nisab miktarından az olan mal için, zekat farz olmaz.

    Mala Tam Malik Olmak
    Zekatın farz olmasının şartlarından birisi de, temellük yani kişinin mala tam sahip olmasıdır.
    Tam temellük, malın kişinin elinin altında bulunmasıdır. Mal, bulunduğu halde, kişinin elinin altında olmazsa, (eline almadan önce, kadının kocasında olan mehri gibi) veya mal elinde olduğu halde, kişi ona tam sahip olmazsa, (mükatep veya borçlu gibi) bu gibi kimselere zekat vermek farz olmaz.

    Aslî İhtiyaçlardan Fazla Mal
    Zekatın farz olmasının şartlarından biri de, malın havaic-i asliyeden (aslî ihtiyaçlardan) fazla olmasıdır.

    İçinde oturulan eve, giyilen elbiseye, evin zarurî eşyalarına, binek hayvanlarına, hizmet gören kölelere, aile fertlerinin bir senelik yiyeceğine, altın ve gümüşten olmayan kap kaçağa zekat gerekmez. Keza, cevahir, inci, yakut, zümrüt ve benzeri şeylere de, şayet bunlar ticaret için kullanılmıyorlarsa zekat gerekmez. Keza, nafaka temini için bulundurulan para için de zekat gerekmez.
    İlim ehlinin kitaplarına, sanatkarların aletlerine veya evde kullanılan aletlere de zekat gerekmez.

    Fakat, elbise boyacısı olan bir kimsenin, başkasının elbisesini boyamak için satın almış bulunduğu boya ve zaferân gibi şeylerin kıymeti, nisap miktarına ulaşır ve bunun da üzerinden bir sene geçerse, bu gibi şeylerin zekatlarının verilmesi farz olur.

    Keza, bir iş yapmakta kullanmak için satın alman ve yapılan işte tesiri ve izi kalan şeylerin üzerinden sene geçse ve bunların miktarı da nisaba baliğ olsa, bunların da zekatının verilmesi lazım gelir.

    Borçlu Olmamak
    Zekatın farz olmasının şartlarından biri de, borçlu olmamaktır.
    Alimlerimiz “Kullar tarafından talep edilen borçların hepsi zekatın farz olmasına manidir. Bu borç; ister kulların her hangi birinin, ödünç gibi; alınmış olan bir şeyin bedeli gibi, telef olunmuş bir şeyin ödenmesi gibi bir alacağı olsun; isterse nakitlerden, ölçülebilen, tartılabilen şeylerden veya elbise, hayvan kan bedeli ve emsali gibi şeylerden olsun; isterse bu borçlar, tecil edilmiş olsun veya isterse bu borç, zekat borcu gibi Allah için bir borç olsun, bunların hepsi, zekatın farziyyetine mani olma bakımından aynıdır.” demişlerdir.

    Nisabın Çoğalıcı Olması
    Zekatın farz olmasının şartlarından biri de, nisabın çoğalıcı olmasıdır.

    Malın Üzerinden Bir Sene Geçmesi
    Zekatın farz olmasının şartlarından birisi de, malın üzerinden bir sene geçmesidir.
    Zekatta kameri seneye itibar edilir. (El İhtiyar)
     



Sayfayı Paylaş