Xanthos Antik Kenti, Fethiye

Konusu 'Fethiye' forumundadır ve GamZe tarafından 6 Temmuz 2008 başlatılmıştır.

  1. GamZe Moderator


    Xanthos Antik Kenti
    Evlerimizi mezar yaptık
    Mezarlarımızı ev
    Yıkıldı evlerimiz
    Yağmalandı mezarlarımız
    Dağların doruğuna çıktık
    Toprağın altına girdik
    Suların altında kaldık
    Gelip buldular bizi
    Yakıp yıktılar
    Yağmaladılar bizi
    Biz ki analarımızın, kadınlarımızın
    Ve ölülerimizin uğruna
    Biz ki onurumuz ve özgürlüğümüz uğruna
    Toplu ölümleri yeğleyen bu toprağın insanları
    Bir ateş bıraktık geride
    Hiç sönmeyen ve sönmeyecek olan.........

    Tarihleri boyunca birçok istilaya uğramalarına rağmen, Likyalı özelliklerine canları pahasına sahip çıkan Xanthos’luları, çevirisini Azra Erhat’ın yaptığı, Xanthos kazılarında ele geçen bir tablet üzerindeki şiir böyle anlatıyor.

    Likya uygarlığının en büyük ve en önemli kenti olan Xanthos’un adı, Likya tarihiyle bütünleşmiş gibidir. Fethiye-Kaş karayolu üzerindeki Kınık köyünde yer alan asırlar boyunca zorba istilacılara ve haksız yağmalamaya karşı gösterdiği başkaldırıları ile ünlü bu onurlu kent, ne yazık ki 1838 yılında SİR CHARLES FELLOWS tarafından Britisih Museum adına yapılan tarih yağmacılığı karşısında çaresiz kalmıştır. Böylesine görkemli bir uygarlığa ait yüzlerce eserin acımasızca yerlerinden sökülerek gemilerle ait olduğu topraklardan binlerce km. Uzaklıktaki İngiltere’ye taşınmasına rağmen, geride kalabilenlerde Likya uygarlığının en güzel örneklerindendir.

    Xanthos’un tarihteki ilk kaydı MÖ. 540 civarında Pers generali Harpagos’un küçük Asya batısını işgalinde ortaya çıkmaktadır. General, Karya’dan Xantos vadisine yürümüş, burada Likya’nın büyük direnişi ile karşılaşmıştır. Düşman ordusunun sayıca üstünlüğü karşısında kentte mahsur kalan halk karılarını, çocuklarını, esirlerini ve tüm mallarını Akropol’e toplayıp, ateşe vererek tek kişi sağ kalmayana dek savaşı sürdürürler. Savaş sırasında kent dışında olan 80 kadar aile Xantos kentini yeni baştan kurarlar. Pers hakimeyitinden sonra B. İskender tarafından alınan Xanthos, MÖ. 309’da Ptolemy hanedanın daha sonrada Suriye kralı 3. Antiochos’un eline geçer.

    Kısa bir süre Rodos egemenliğinde yaşayan kent, MÖ? 42’de Brutus tarafından işgal edilir. Günlerce süren kıyasıya bir savaşın sonunda daha fazla dayanamayacaklarını anlayan kent halkı, teslim olmak yerine tarihlerinde ikinci kez intihar ederek tüm kenti ateşe verirler.
    Likya İmparatorluğu’nun desteği ile yeniden toparlanan Xantos, İmparatorluk döneminde Likya kentlerinin en ünlüsü olmayı sürdürür. Vespasian kemeri, yeni bir tiyatro, agora gibi birçok yapının inşa edildiği Bizans döneminde piskoposluk merkezi olan Xantos 7.yy. Arap akınlarıyla zayıflayarak önemini yitirmiştir. Roma tiyatrosunun güney kısmında Likya Akropolü yer almaktadır. Tiyatronun batısında çok iyi korunmuş olan iki özgün Likya yapıtı vardır. Kuzeydeki ünlü Harpy anıtının yüksekliği, mezar odası ve kapağı ile birlikte 5,5 m.yi bulmaktadır.turkeyarena.com

    Bu anıtların kuzeyindeki Roma agorasının hemen arkasında Xantos’un ünlü dikilitaş’ı yer almaktadır. Bu sütun mezar niteliğindeki anıt dört yüzündeki yazıtlar nedeniyle oldukça önemli bir tarihi belgedir. İkiyüzelliden fazla satırı ile Likya dilinin en önemli yazıtlarından biri olarak kabul edilen mezar üzerindeki yazılar dil açısından üç bölüme ayrılır : Güney yüzünden başlayarak tüm doğu yüzünü ve kuzey yüzünün bir kısmını kaplayan bölüm bilinen Likya dilindedir. Bunu 12 satırlık bir yunanca hiciv izler. Kuzey cephesinin kalan kısmı ile batı yüzü anlaşılması çok güç olan törensel bir likya dilinde yazılmıştır.

    Helenistik ve roma dönemlerinde kentin yerleşim merkezi olarak kullanılan agoranın, doğusundaki geniş alanda çok büyük bir Bizans bazilikasının temelleri aslan kabartmalarıyla süslü bir lahit kapağı, muhteşem kabartmaları şu an Britisih Museum’da bulunan Pavaya Lahit Mezarı’nın kalıntıları yer almaktadır.

    Takdir edersiniz ki bu kadar geniş bir uygarlığın tarihini kısıtlı birkaç sayfaya sığdırabilmek mümkün değildir. Yukarıda sıralamaya çalıştığımız belli başlı tarihi eserlerin yanı sıra, çok geniş bir alana yayılan Xantos kenti kalıntılarının büyük bir kısmını Britisih Museum’da ziyaret edebilirsiniz.

    [​IMG]

    [​IMG]


    [​IMG]
     



  2. GamZe Moderator

Sayfayı Paylaş