Türkiyedeki Delta Ovaları Hangi Akarsular Tarafından Oluşturulmuştur

Konusu 'Coğrafya' forumundadır ve RüzGaR tarafından 5 Mayıs 2015 başlatılmıştır.

  1. RüzGaR Super Moderator


    Türkiyedeki Delta Ovaları Hangi Akarsular Tarafından Oluşmuştur

    a) Çarşamba Ovası: Yeşilırmak tarafından oluşturulmuştur. Karadeniz'deki en geniş deltadır. (600 km2) ovanın kuzeyinde (deniz kıyısı) bataklıklar ve lagünler (deniz kulağı) yer alır. Delta üzerinde eski akarsu yatakları görülür. Yeşilırmak, deltanın üzerinde menderesler (büklüm) yaparak akar.

    b) Bafra Ovası: Kızılırmak tarafından Karadeniz'de oluşturulan delta ovasıdır (550 km2). Deltada kumullar yer alır. Doğusunda göller ve bataklıklar bulunur. Bunlar denizden kum setleri veya kıyı kordonları ile ayrılmıştır. Kızılırmak menderesler çizerek Bafra burnundan denize ulaşır. Deltada yer alan en büyük göl (lagün) Balık Gölü'dür.

    c) Sakarya Deltası: Sakarya nehri tarafından oluşturulmuştur. Denize çıkıntısı az olan doğu-batı yönünde geniş olan bir ovadır. Oluşum yenidir. Kıyıda kumullar yer alır.

    Not: Sakarya ovası, tam olarak bir delta ovası değildir. Karadeniz'den İstanbul Boğazı'na doğru olan güçlü akıntı ve denizin biraz derin oluşu, burada tipik bir deltanın olşumunu engellemiştir.

    d) Meriç Deltası: Meriç nehrinin Ege denizine döküldüğü yerde, Türkiye - Yunanistan sınırında oluşmuştur. Kıyı kesimi bataklıktır.

    e) Bakırçay (Dikili) Deltası: Bakırçay'ın Ege denizine döküldüğü ağız kesiminde oluşmuş küçük bir deltadır.

    f) Gediz Deltası (Menemen Ovası): Gediz nehrinin denize döküldüğü yer de oluşmuştur.

    g) Küçük Menderes Deltası (Selçuk Ovası): Küçük Menderes nehrinin Ege Denizi'ne döküldüğü yerde oluşmuştur. Efes antik kentinin denizle bağlantısını kesmiştir.

    Not: Delta ovaları dışında küçük basık kıyı ovalar da bulunur. Dalaman, Köyceğiz, Eşen (Muğla'da), Finike, Manavgat, Samandağ (Hatay'da) başlıcalarıdır.

    Not: Denizlerin alçalması (Transgresyon) sonucu yüzeye çıkan deniz tabanlarında alüvyonların birikmesiyle kıyı boyu düzlükleri oluşur.turkeyarena Mersin - Erdemli çevresi ve Manavgat çevresi bu şekilde oluşmuş kıyı düzlükleridir.

    Not: Hatay'daki Amik ovası ile, Göller Yöresi'ndeki Burdur, Tefenni, Gelendost ve Gençali ovaları da Akdeniz bölgesindeki diğer tektonik ovalardır.

    h. Büyük Menderes Deltası (Balat Ovası): Büyük Menderes nehrinin Ege Denizi'ne döküldüğü yerde oluşmuş, Ege bölgesindeki en geniş deltadır. Milet şehrinin denizle bağlantısını kesmiştir.

    ı. Göksu Deltası (Silifke Ovası): Göksu nehrinin Akdeniz'e döküldüğü yerde oluşmuş küçük bir deltadır. Kıyıda lagünler, göller, bataklıklar, kıyı okları, kıyı kordonları ve kopmuş menderesler görülür.

    i. Seyhan ve Ceyhan Deltaları (Adana ovası - Çukurova): Türkiye'nin en geniş ve en verimli delta ovasıdır. Doğu kısmını Ceyhan, batı kısmını ise Seyhan nehirleri oluşturmuştur. Ceyhan'ın taşıdığı alüvyon daha fazla olduğu için delta ovası doğuya doğru daha fazla genişlemiştir. Kıyıda Yumurtalık ve Karataş çevresinde lagünler (Akyatan), kıyı kordonları ve bataklıklar görülür. Ova denizden içeriye doğru üç basamak şeklinde uzanır. Bu durum deniz seviyesindeki değişikliklerin sonucudur.
     



Sayfayı Paylaş