Sıvılı Termometrelerin Çalışma Prensibi

Konusu 'Fizik' forumundadır ve RüzGaR tarafından 9 Ocak 2011 başlatılmıştır.

  1. RüzGaR Super Moderator


    Sıvılı Termometrelerin Çalışma Prensibi
    Sıvılıcam termometreler -200°C ile 600°C sıcaklık aralığında çok eski zamanlardan beri kullanılmaktadır. Bu termometreler, kırılgan olmasına, belirsizlik değerlerinin SPRT'ler ile karşılaştırıldığında kötü olmasına ve ölçümlerde otomasyonu sağlayamamasma rağmen popülerliğini sürdürmektedir. Ölçümlerde başka cihaz gerektirmiyor olması, taşmabilirliği, fiyatının ucuzluğu ve kullanım kolaylığı nedeniyle de birçok kullanıcı tarafından 0.5°C ve yukarısı belirsizlik için tercih edilmektedir.

    Sıvılı cam termometrenin çalışma prensibi cam içerisinde bulunan sıvının sıcaklık ile genleşmesine dayanır. Hazne içindeki sıvı sıcaklığı artıkça sıvı genleşip kılcal kolon üzerinde ölçülebilir bir yükseklik oluşturur. Burada genleşme ile sıvının termal enerjisi mekanik enerjiye dönüştürülür. Sıvılı cam termometreler ile iyi bir performans elde edilmek isteniyorsa çalışma aralığının -38"C ile 250°C arasında olmasına ve kontrol noktası olarak buz noktası değerinin bulunmasına dikkat edilmelidir. Ayrıca satın alırken kılcal boruda ve ölçekte bozukluk olmamasına, sıvı içinde yabancı madde olmamasına, ölçeklendirmenin düzgün ve doğru olmasına ve daldırma derinliğini belirten bir yazının olmasına dikkat edilmelidir. Ölçümler yapılırken düşük sıcaklıktan başlanmalıdır. Termometre içindeki sıvı hizası ile aynı hizadan okuma yapılmalıdır.

    Sıvı cam termometrelerde genellikle civa veya organik sıvılar kullanılır. Ölçüm alınırken sıvıda kopukluk olmamasına dikkat edilmelidir. Kopukluk varsa uygun izlekler ile sıvı bir araya getirtilir.

    Genleşme çemberi termometrenin üst kısmında bulunur. Bu çember termometrenin güvenliği için yapılmaktadır. Termometre üst sıcaklık değerine yakın bir noktada kullanıldığında oluşan gaz basıncı, genleşme çemberi sayesinde azaltılır. Büzülme çemberi ise ana Ölçeğin altına veya ana ölçek ile yardımcı ölçek arasına yerleştirilmiştir.turkeyarena.net Termometre üzerinde ana ölçek ve bazen küçük yardımcı ölçekler bulunur. Büzülme çemberi kullanıldığında, buz noktası değerini Ölçmek için yardımcı ölçek kullanılır. Sivili cam termometrelerinin daldırma derinliklerine göre üç çeşidi vardır:

    1. Kısmi daldırmalı Sıvılı cam termometreler
    2. Tam - Kısmi daldırma
    3. Tam daldırma

    SONUÇ
    Sıcaklık ölçümü endüstride, bilim ve teknoloji uygulamalarında ve günlük hayatta çok önemli rol oynamaktadır. Bu ölçümler ile üretilen bir ürünün kalitesi belirlenerek doğrudan ülke ekonomisine katkı sağlar. Aynca çok çeşitli uygulamalarda ortam sıcaklık kontrolü verimli bir işleyiş için gereklidir. Günlük yaşantımızda hava durumunu ve sıcaklığı öğrenmek rutin bir alışkanlık olmuştur. Bunlara ek olarak, birçok bilimsel ve teknolojik araştırma ve geliştirme yapılırken sıcaklık mutlaka ölçülmektedir.

    Sıcaklık ölçümleri yapılırken, ölçülecek ortam veya malzeme ile termometre arasındaki uyumsuzluklardan veya her ikisinden kaynaklı hatalardan dolayı ölçümün belirsizliği istenen değerden daha fazla olabilir. Bunu engellemek için ne tip bir termometrenin kullanılacağı ve bu termometrenin dayandığı ölçüm prensibinin çok iyi anlaşılması gerekir.
     



Sayfayı Paylaş