Osmanlı Devleti Duraklama Dönemi Siyasi Olayları

Konusu 'Tarih' forumundadır ve RüzGaR tarafından 10 Aralık 2012 başlatılmıştır.

  1. RüzGaR Super Moderator


    Osmanlı Devleti Duraklama Dönemi Siyasi Olayları
    Osmanlı-İran Savaşları

    III. Murat Dönemi (1577-1590)

    III. Murat, 1579'da İran şahı Tahmasb'ın ölümü ile ortaya çıkan taht kavgalarından faydalanarak İran üzerine sefere çıktı.
    Osmanlı Ordusu, Hazar Denizi'ne kadar ilerledi fakat, 1590'da İranlılar'ın barış İstemesi Üzerine Ferhat Paşa Antlaşması imzalandı.

    Ferhat Paşa Antlaşması (1579)
    Bu antlaşma ile Azerbeycan, Luristan, Gürcistan ve Dağıstan Osmanlılara bırakıldı. Osmanlı İmparatorluğu, bu antlaşma ile doğuda en geniş sınırlara ulaşmış oldu.

    I. Ahmet Dönemi (1603-1611)
    Nedeni: Osmanlı Devleti'nin Batı'da Avusturya ile savaşta bulunmasını ve Anadoludaki Celali İsyanlarını fırsat bilen İran'ın Ferhat Paşa Antlaşması ile Osmanlı Devleti'ne verilen yerleri geri almak istemesi.
    Şah Abbas, 1603'te Tebriz ve Erivan'ı alarak Diyarbakır ve Musul'a kadar ilerledi.
    1611 yılında Nasuh Paşa Antlaşması imzalanarak bu savaşa son verildi.

    Nasuh Paşa Antlaşması (1611)
    1. Bu antlaşma ile Osmanlı Devleti, Ferhat paşa Antlaşması ile aldığı toprakları geri verdi.
    2. İran her sene Osmanlı Devleti'ne ikiyüz deve yükü ipek verecekti.
    Bu antlaşma Osmanlı Devleti'nin elde ettiği toprakları geri verdiği ilk antlaşmadır.

    I. Mustafa Dönemi (1617-1618)
    Nedeni: İran'ın antlaşmalarda verdiği sözü tutmayıp Osmanlı Devleti'ne söz verdiği ekonomik yükümlülüğü yerine getirmemesi
    1617-1618 tarihleri arasında devam eden bu savaşlarda önemli bri çatışma olmadı, 1618'de İran ile Serav Antlaşması imzalandı.
    1618 yılında imzalanan Serav Antlaşması ile Nasuh Paşa Antlaşması'nın koşulları her iki ülke tarafından da yeniden kabul edildi.

    IV. Murat Dönemi (1622-1639)
    Nedeni: İran'ın hile ile Bağdat'ı işgal etmesi.
    IV. Murat, İran'a iki sefer düzenledi. Bu seferler sonunda Revan ve Bağdat'ı tekrar ele geçirdi.
    1639 yılında İran ile Kasr-ı Şirin Antlaşması imzalandı ve altmış yıldır süren İran savaşları sona erdi.

    Kasr-ı Şirin Antlaşması (1639)
    1. Azerbaycan ve Revan İran'a bırakıldı.
    2. Bağdat Osmanlı Devleti'ne bırakıldı.
    3. Zağros Dağları iki ülke arasında sınır oldu.
    Bu antlaşma ile XVII. yüzyıl Osmanlı-İran savaşları sona erdi ve bugünkü Türkiye-İran sınırı büyük ölçüde çizildi.

    Osmanlı-Lehistan Savaşları
    Genç Osman Dönemi (1618-1622)
    Nedeni: Lehistan'ın Boğdan'ın iç işlerine karışması.
    Genç Osman 1618 yılında Lehistan seferine çıktı.
    Leh ordusunu yendi ve Hotin Kalesi'ni kuşattı.
    Bu sefer, yeniçerilerin gevşek davranması üzerine, 1620 yılında Hotin Antlaşması imzalanarak son buldu.

    Hotin Antlaşması (1620)
    1. Lehliler ve Osmanlılar birbirlerinin topraklarına saldırmayacaktır.
    2. Lehistan, Kırım Hanı'na 40 bin düka altını vergi olarak ödemeye devam edecektir.
    Hotin seferi'nde Yeniçerilerin yetersizliği anlaşılmış ve ilk defa Genç Osman, Yeniçeri Ocağı'nı kaldırmak istemişti.

    IV. Mehmet Dönemi (1672-1676)
    Nedeni: Lehistan'ın, Türk himayesinde bulunan Ukrayna Kazakları'nın iç işlerine karışması.
    Osmanlı ordusu 1672'de Lehistan seferine çıktı. Lehliler birçok defa yenildi ve 1676'da Bucaş Antlaşması imzalandı.

    Bucaş Antlaşması (1676)
    a) Ukrayna Osmanlıların koruması altında kalacak.
    b) Podolya Osmanlılara verilecek
    c) Lehistan her sene vergi ödeyecek
    Bucaş Antlaşması, Osmanlı İmparatorluğu'nun topraklarına toprak kattığı son antlaşmadır. Bu antlaşma ile Osmanlı İmaparatorluğu Batı'da en geniş sınırlarına ulaşmıştı.

    Not: Lehistan Diyet Meclisi, Bucaş Antlaşması'nın vergiyle ilgili üçüncü maddesini kabul etmedi. Savaş yeniden başladı. Osmanlılar vergiyle ilgili maddeyi kaldırınca 1676 yılında Bucaş Antlaşması yenilendi.

    Osmanlı-Venedik Savaşları (1645-1669)
    Nedeni : Venediklilerin Osmanlı ticaret gemilerine saldırması ve Osmanlı Devleti'nin Girit Adası'nı almak istemesi.
    1645'te Girit yüzünden Osmanlı-Venedik savaşları başladı.
    25 yıl alınamayan Kandiye Kalesi'nin alınması ile Venedikliler barış isteğinde bulundu.

    Osmanlı-Avusturya Savaşları (1593-1606)
    Nedeni:
    1. Avusturya ile Osmanlı arasındaki sınır mücadelesi
    2. 1593 tarihinde Bosna Beylerbeyi Hasan Paşa'nın Avusturyalılar tarafından pusuya düşürülerek öldürülmesi
    III. Murat Dönemi'nde Avusturya savaşları başladı.
    1573 yılında Estergon ve Kanije kalelelerini Avusturya'ya kaptırdı.
    III. Mehmet Dönemi'nde Avusturya'dan Eğri Kalesi alındı.
    1596'da Haçova Savaşı ile Avusturya ordusu bozguna uğratıldı.
    1596'da Estergon ve Kanije Kaleleri geri alındı.
    İran sorunu ve Celali İsyanları yüzünden Osmanlı Devleti barış istedi ve 1606'da Zitvatorok Antlaşması imzalandı.turkeyarena.net

    Zitvatorok Antlaşması (1606)
    1. Eğri, Kanije ve Estergon Kaleleri Osmanlılarda kalacaktır.
    2. Avusturya Kuzey Macaristan topraklarını elinde tuttuğu için her sene Osmanlılara ödediği vergiyi artık ödemeyecektir.
    3. Avusturya bir defaya mahsus olmak üzere savaş tazminatı ödeyecektir.
    4. Avusturya arşidükası protokol bakımından Osmanlı padişahına denk olacaktır.

    Not : 1533 İstanbul Antlaşması'na göre Avusturya arşidükası Osmanlı sadrazmına denkti.
    Zitvatorok Antlaşması ile Osmanlı İmparatorluğu Orta Avrupa'daki üstünlüğünü kaybetmiş, Avrupadaki devletlerle eşit seviyeye gelmişti.

    Osmanlı-Avusturya Savaşları (1622-1664)
    Avusturya'nın Erdel Beyliği iç işlerine karışması.
    1662'de Avusturya seferine çıkan Osmanlı ordusu Uyvar, Zerinvar ve Novigrat kalelerini aldı.
    Bu savaşlar 1664 yılında imzalanan Vasvar Antlaşması ile son buldu.

    Vasvar Antlaşması (1664)
    a) Uyvar ve Novigrat kaleleri Osmanlılara bırakılacak, Zerinvar Avusturya'da kalacaktır.
    b) Erdel Osmanlı Devleti'nde kalacak, Osmanlı Devleti ve Avusturya, Erdel'den askerlerini çekecektir.
    c) Avusturya, Osmanlıların Erdel Beyi adayını tanıyacaktır.
    d) Avusturya savaş tazminatı ödeyecektir.

    Bu antlaşmadan sonra Avrupalılar, Osmanlıların eski gücünü kazandığını zannederek büyük bir paniğe kapılmıştı.

    II. Viyana Kuşatması (1683)
    Nedenleri :
    1. Koyu katolik olan Avusturya'nın, Protestan Macarlara baskı yapması,
    2. Macarların Sadrazam Merzifonlu Kara Mustafa Paşa'dan yardım istemesi,
    1682'de Osmanlı Devleti Avusturya'ya savaş ilan etti.
    1683'te Avusturya üzerine sefere çıkıldı.
    Merzifonlu Kara Mustafa Paşa, 1683'te Viyana'yı kuşattı.
    Haçlı ordusunun yardıma gelmesi üzerine Osmanlı ordusu Viyana önlerinde bozguna uğradı.

    Bozgunun nedenleri :
    UYARI : II. Viyana bozgunu ile, Kosova Savaşı'ndan sonra Avrupa'da taarruza geçen Osmanlılar, artık savunmaya geçmiştir.
    Osmanlıları Avrupa'dan atmak amacıyla "Kutsal İttifak" oluşturulmuştur.

    1. Merzifonlu'nun deneyimli komutan ve devlet adamlarının sözünü dinlememesi
    2. Merzifonlu'nun şehrin yağmalanmasına izin vermemesi,
    3. Viyana'nın güçlü surlarla çevrili olması,
    4. Kırım Hanı'nın zamanında yardım göndermemesi.

    Kutsal Bağlaşma ve Savaşlar (1683-1699)
    Nedeni: Osmanlı Devleti'nin Viyana önünde bozguna uğraması ve bu fırsattan yararlanmak isteyen Hristiyan Avrupa'nın Papa'nın önderliğinde kutsal ittifak kurarak, Türkleri Avrupa'dan atmak istemesi.
    Avusturya, Macaristan ve Erdel'i alıp Bulgaristan'a girdi,
    Osmanlı Devleti ile Haçlı ittifakı arasında 1683'te dört cephede savaş başladı.
    Lehistan, Podolya ve Boğdan'ı, Venedik, Mora ve Dalmaçya'yı aldı.
    1687 yılında II. Süleyman, 1695'de de II. Mustafa tahta geçti.
    Yenilgilerin devam etmesi üzerine Osmanlı Devleti Karlofça Antlaşması'nı imzalayarak savaştan çekildi.

    Karlofça Antlaşması (1699)
    Avusturya, Lehistan, Venedik ve Osmanlı Devleti arasında imzalandı.
    1. Temeşvar ve Banat Yaylası dışında kalan bütün Macaristan ve Erdel Avusturya'ya verildi.
    2. Hırvatistan'ın bir bölümü Avusturya'ya verildi; Sava ırmağı sınır oldu.
    3. Podolya ve Ukrayna Lehistan'a verildi.
    4. Dalmaçya kıyıları ve Mora, Venedik'e verildi. Korint Osmanlılarda kaldı.
    5. Antlaşmanın süresi 25 yıl olacak ve Avusturya'nın garantisinde bulunacaktı.

    Not: Rusya, Karlofça Antlaşması imzalanırken iki yıllık bir ateşkes imzalamış ve barışa yanaşmamıştır. Amacı Kırım'a doğru ilerlemektir. Ancak, Avrupalı Devletlerin baskısıyla 1700'de antlaşma masasına oturmuştur.
    Osmanlılar, Karlofça ve İstanbul Antlaşmaları'yla ilk defa toprak kaybına uğradı.
    Bu antlaşmalar, Osmanlı İmparatorluğu'nun XVIII. yüzyıl genel politikasında belirleyici rol oynadı ve Osmanlı Devleti'nde Gerileme Dönemi Başladı.
     



Sayfayı Paylaş