Meddah, Orta Oyunu, Köy Seyirliği Nedir?

Konusu 'Türkçe-Edebiyat' forumundadır ve RüzGaR tarafından 24 Aralık 2010 başlatılmıştır.

  1. RüzGaR Super Moderator


    Meddah, Orta Oyunu, Köy Seyirliği Nedir?
    Meddah; Hikâye anlatma şeklinde icra edilen meddahlık bir taklit sanatıdır. Perdesi, sahnesi, dekoru, kostümü tek bir sanatkârın eseri olan bir temaşa, yani gösteri türüdür. Meddah bir sandalyeye oturarak dinleyicilerine hikâyeler anlatır. Meddahın anlatısını, günlük yaşamdaki olaylar, masallar, destanlar, öyküler ve efsaneler oluşturur.

    Dramatik öykü anlatıcı. Arabistan'da Hz. Peygamber'i ve ailesini olduğu kadar, hükümdar ve kahramanların da övgüsü yapmak olarak yer alan Meddahlık, Türkiye'de kendine özgü bir tiyatro sanatı türü olmuştur. Meddahlar'ın dağarcıklarında yalnızca görülebilir değil, İslam kaynaklarına dayanan dinsel konular, İran kaynaklarına dayana efsane, destan ve Şehnameler; Türk hikaye, masal ve efsaneleri, romanlar ile tiyatro oyunları da bulunmaktaydı. Genellikle Ramazan akşamlarında, kahvehane gibi kapalı yerlerde ve halkın içinde gösterilerini gerçekleştiren Meddahın hem başlık yerine kullanmak için, hem de türlü ses ve ağız taklitleri yapmak için omzuna astığı geniş bir mendil, elinde de oyunu başlatma, izleyiciyi sessizliğe çağırma ve saz, süpürge, tüfek, at, vb. yerine kullanmak için bir sopa vardı. Anlatılarına şiirler, tekerlemeler ve kalıplı sözlerle başlayan Meddahlar, anlattıklarının üslubunu taklitli bir anlatıya ya da temsile uygulayarak, "tek kişilik gösteri"lerini sunar, yine kalıplı sözlerle gösterilerini bitirirlerdi. Günümüzde Meddahlığı yeniden çeşitli biçimler altında yaşatma eylemlerine tanık olunmaktadır.

    Orta Oyunu halk oyunlarımızdan bir türdür. İki ana kahramanı vardır. Pişekâr kültürlüdür; Arapça, Farsça kelimelerle konuşur. Kavuklu ise onu yanlış anlayarak komik durumu ortaya çıkarır. Kadın rolünü de erkekler oynar ki buna Zenne denir. Karadenizli, Rumelili, Kayserili, Ermeni, Rum, Yahudi; Sarhoş, Bekçi vb. kendi şiveleri ve kılıklarıyla tüm oyun kahramanları kökenimiz Osmanlı'nın İmparatorluk yüzünü özgün ve muhteşem bir şekilde ortaya koyarlar. Dekor ve kostüm yok denecek kadar azdır. Bir tabure ve Yeni Dünya adı verilen bir paravan bütün dekoru oluşturur. Paravan bazen ev, bazen konak, bazen sokak olarak kullanılır.

    Köy seğirliği köylerde belli gecelerde köylülerin oynadığı, genelde içinde geçmişte yaşanmış olan olaylar, yöresel oyunların olduğu anadolu özgü bir oyundur. genelde gece düzenlenirdi.
     



Sayfayı Paylaş