Halomorfik Topraklar Türkiyede Nerelerde Görülür

Konusu 'Coğrafya' forumundadır ve RüzGaR tarafından 22 Aralık 2014 başlatılmıştır.

  1. RüzGaR Super Moderator


    Halomorfik Topraklar Nerelerde Görülür

    Kurak ve yarı kurak bölgelerde kayaların çözülmesinden oluşan tuzlu malzemeler akarsular tarafından havzaların tabanlarına taşınarak biriktirilmektedir. Bu bölgelerde yağışlar az buharlaşma fazla olup, yağışların üzerinde bulunmaktadır.

    Bu özelliğe sahip kurak ve yarı kurak bölgelerde havzaların tabanlarında sularda eriyik halde bulunan çeşitli tuzların ve karbonatların suların buharlaşması ile toprağın yüzeyinde çökelmesi veya belli derinliklerde kalması ile oluşurlar. Çökelen tuzlar ince bir tabaka veya film halinde toprağın yüzeyini kaplamaktadır.

    Bunlarda ikiye ayrılır.

    A-Tuzlu topraklar ( Solançak): Toprak yüzeyi üzerinde tuzlardan oluşan beyaz bir kabuk görülür. Bu toprağın derinliklerinde de devam edebilir. Bitki örtüsü yönünden çok zayıf olan bu topraklarda tuza dayanıklı ( halofit) veya tuzu seven ( halofil) bitkiler dışında başka bitkiler yaşamaz.

    B-Tuzlu – sodik (alkali) topraklar: Bunlar yüksek miktarda eriyebilir tuz içerir. Kurak ve yarı kurak bölgelerde drenajın iyi olmadı alanlarda bulunur. Yüksek miktarda sodyum bulunması ile diğer topraklardan ayrılır.

    Ayrıca bazı alanlarda insanlar tarımda aşırı sulama ile kurak ve yarı kurak bölgelerde toprağın tuzlaşıp çoraklaşmasına neden olabilmektedir. Aşırı sulama taban suyunu yükseltmekte ve yıkanma ile tabana taşınan tuzlar bu sayede yüzeye çıkmakta ve su buharlaşınca yüzeyi kaplayarak çoraklaşmaya neden olmaktadır.

    Aşırı sulama ile çoraklaşan arazilerde drenaj kanalları açılarak “ akaçlama “ çalışmaları yapılmalıdır.

    Sulama ile toprakların çoraklaşması: Daha önce bahsedildiği gibi, kurak, yarı kurak bölgelerde toprağın üst kısmından yıkanan çeşitli tuzlar ve karbonatlar, alt toprak katında birikir. Bu topraklar fazla sulama sonucu su ile doygun hâle geldiğinde toprağın alt kısmında birikmiş olan karbonatlar suda çözünür hâle geçer. Aşırı buharlaşma sonucunda sular kapilarite ile yüzeye gelerek buharlaşır. Bu durum, tuzların alt topraktan üst toprağa taşınmasına neden olur. Böylece toprağın üzerinde ve muhtelif derinliklerinde beyaz benekler hâlinde tuz birikimi görülür. Fazla miktardaki çeşitli karbonat ve tuzlar, zehir etkisi yaparak bitkilerin kurumalarına ve en azından verimlerinin azalmasına yol açar.turkeyarena Bu olay, İndus Nehri’nin aşağı mecrasında ve Gediz Havzası, İç Anadolu’nun kapalı havzalarında ve Güneydoğu Anadolu’da Ceylânpınar Ovası’nda meydana gelmiştir. Hâlen sulanmaya başlayan Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki topraklarda çoraklaşma olayının önlenmesine çalışılmaktadır.
     



Sayfayı Paylaş