Elektriğin Tarihsel Gelişimi

Konusu 'Fizik' forumundadır ve RüzGaR tarafından 2 Kasım 2012 başlatılmıştır.

  1. RüzGaR Super Moderator


    Elektriğin Tarihsel Gelişimi
    elektriğin tarihsel geçmişi, elektriğin tarihsel süreci

    Elektrik Tarihsel Gelişimi (Kronolojisi)
    ANTİK ÇAĞ
    MÖ 500 : Yunan filozof Thales(M.Ö. 625 - M.Ö. 545), kehribar, hasır ve buna benzer maddelerinovalanması sonucu bir değişiklik gözledi. Bu statik elektriğin ilkanılmasıdır.

    MODERN ÇAĞ
    1551 : İtalyan matematikçi Jerome Cardan kehribarın bazı hafif maddeleri çektiğini farketti ki elektrik ile manyetizma arasındaki ilk tesbit budur.
    1600 : İngiltere Kraliçesi I. Elizabeth’in doktoru William Gilbert,(1544 - 1603) cam, kükürt hatta elmas gibi maddelerin kehribar gibidavrandığını keşfetti. O bu maddelere latince kehribar anlmına gelenelektron adını verdi. Gilbert, ayrıca, dünyanın küresel bir mıknatıs olduğunu ve pusulanınibresinin dünyanın magnetik kutbunu gösterdiğini ortaya koyarakmagnetizma teorisine çok büyük bir katkıda bulunmuş pusula ibresinin, kuzey - güney doğrultusunun yanı sıra düşey yönde sapma gösterdiğinisöylemiştir.
    1646 : İngiliz filozof Walter Charleton (1619-1707) Elektrik sözcüğü onun buluşudur.
    1672 : Otto von Guericke(1602 – 1686), Kükürt bir küreyi döndüren alet yaptı. Yün parçasınıdönen küreye tutarak bir kıvılcım üretti. Bu sürtünme yoluyla elektrikyaratan ilk generatördür.
    1729 : İngiliz Stephen Gray (1696 – 1736) Metallerin iletken, ametallerin yalıtkan olduğunu keşfetti.
    1745 : Hollandalı Peter Van Musschenbroek elktrik depo edebilen , su dolu cam kavanoza batırılmış metal çubuktan ibaret Leyden Şişesi ni yaptı ki bu tarihin ilk sığacıdır.
    1746 : Benjamin Franklin (1706 – 1790) Elektrik yüklerindeki artı ve eksi uçlarını keşfederek elektriğin korunumu ilkesini ortaya attı
    1752 : Benjamin Franklin gök gürültülü havada bir uçurtma uçurarakipek bir ip ile şarzlı buluttan Leyden şişesini doldurmayı başardı.Böylece şimşek ile elektrik arasında bağıntı kurdu. Bu deney yıldırımsavar (paratoner) in bulunmasına yol gösterdi.
    1759 : Franz Maria Aepinus (1724-1802) Paralel plakalı sığacı yaptı
    1770 : Henry Cavendish(1731-1810) Potansiyel fark, sıfır referans nokta, toprak gibikuramları ortaya atarak , kendisinden sonra Coulomb ve Ohm’unçalışmalarına ışık tuttu., .
    1777 : Fransız fizikçi Charles Augustin de Coulomb(1736 - 1802), yüklü iki metal küre ya da iki mıknatıs kutbu arasındakiitme veya çekme kuvvetini ölçebilen burulmalı tartı aygıtınıgerçekleştirdi;
    1785 : Coulomb bulduğu tartı aygıtını kullanarak iki yük arasındakiitme veya çekme kuvvetinin, yüklerin çarpımı ile doğru, aradakiuzaklığın karesi ile ters orantılı olduğunu deneysel olarak gösterdi. Coulomb yasası, Newton’un kütle çekimi yasasının elektrikteki karşılığıdır (Kütleçekimyasasından farklı olarak elektrikte iki yük arasında itme kuvvetinin varlığı da söz konusudur).
    1794 : İtalyan fizikçi Alessandro Volta (1745 – 1827), çinko ve gümüş plakalar arasına tuz karışımlı sıvı koyarak elektrik akımı elde etmiş oldu. Burada çinko ve gümüş elektrotlar, tuzlu su elektrolittir ve aralarındaki kimyasal tepkime sonucu elektrik üretiliyordu. Bundan önceki insan yapımı tüm elektrik kaynakları statik idi.
    1796 : John Frederick Daniell (1790-1845) Elektrot yapımında farklı gereçler kullanarak günümüzün pillerine temel olan tasarımlarda bulundu.
    1800 : Volta’nın tasarımını geliştirilerek ilk ticari pillerüretildi. Bilim adamları, kimyasal değişikliklerin elektrik, elektriğinde kimyasal değişiklik yarattığını anladılar.
    1800 : İngiliz William Nicholson, (1753-1815), elektrik akımı kullanarak suyu hidrojen ve oksijen gazlarına ayrıştırdı.
    1807 : Humphry Davy (1778 – 1829) Özel olarak yapılmış güçlü bir Volta pilini kullanarak bileşikler içinden elektrik akımını geçirmek suretiyle potasyum ve sodyumu bileşiklerinden ayırmayı başardı. Yeni metaller keşfetti.
    1819 : danimarkalı Hans Christian Oersted(1775 - 1851)’bir telin içinden akım geçirildiğinde elektrik akımınıntelin çevresinde bir manyetik alan oluşturduğu sonucuna vardı. Elektrikakımıyla manyetik alan yaratarak elektrik ile manyetizma arasındakiilişkiyi kanıtladı.
    1819 : Fransız matematikçi ve fizikçi André Marie Ampére(1775 - 1836), Oersted in olgusunu betimleyen ve Ampére Yasası olarakadlandırılan magnetik alan ile bu alanı doğuran elektrik akımıarasındaki bağıntıyı formüle etti. . Elektrodinamiğin de kurucusu olan Ampére aynı zamanda elektrik ölçme tekniklerini de geliştirerekelektrik akımını ölçen bir aygıt yaptı. Anısına elektrik akımı birimi amperdir.
    1827 : Alman fizikçi Georg Simon Ohm (1789 - 1854), İletkenlerden geçen elektrik akımına ilişkin çalışmalar yaparak Ohm yasasıolarak bilinen, bir iletkenden geçen akımın iletkenin uçları arasındakigerilim ile doğru, iletkenin direnciyle ters orantılı olduğunu formüleetti, Anısına elektrikte direnç birimi ohm dur.
    1829 : İskoç asıllı bir Amerikalı olan Joseph Henry (1797 –1878) Demir çekirdek etrafında tel sarımı suretiyle yaptığı bobin ile güçlü manyetik alan yaratarak bir tondan fazla metali kaldırmayı başardı.
    1831 : İngiliz fizikçi ve kimyager Michael Faraday, (1791 – 1867) Bir buhar makinesi ile bakır bir plakayı bir mıknatısın yarattığı manyetik alan içinde döndürerek elektrik üretti. Bu ilk generatördür.
    1831 : Joseph Henry , Faraday’ın buluşunu tersine çevirerek, manyetik alandan elektrik akımı geçirmeksuretiyle bir bakır çemberi döndürmeyi başardı. Bu bir elektrikmotorudur ve tarihte ilk kez, elektrik enerjisi makinelere güç vererekiş yapılmasını sağlıyordu.
    1833 : Alman fizikçi Wilhelm Weber (1804-1891) ve Karl Friedrich Gauss (177-1851) İki bina arsındaki ilk telgrafişlemini başardılar.Elektrik ölçüm için ilk uyumlu ünit sistemlerinibuldular. Gauss jeomanyetik alanın yönü ve kuvvetini kaydetmek için Avrupa gözlem ağı organize etti
    1834 : Alman fizikçi Heinrich Lenz (1804-65) Akan bir elektrik akımına ters yönde bir direnç vardır. Kuramı onundur ki Lenz yasası olarak bilinir..
    1841 : İngiliz fizikçi James Prescott Joule, ( 1818, 1889) Isının mekanik işile olan ilişkisini keşfetti. Bu keşif, enerjinin korunumu teorisine veoradan da termodinamiğin birinci kanunu’nun eldesini sağladı. iş birimijoule, onun anısına verilmiştir. Lord Kelvin ile mutlak sıcaklık skalasını geliştirmiştir. Joule yasası olarak bilinen Bir direnç üzerinden geçen elektrik akımının ısı yaydığı buluşu onundur.
    1844 : Amerikalı bulucu Samuel Morse (1791 - 1872) kısa ve uzun sinyalleri bir hat ile göndermekle ilkelektrikli telgrafı yaptı. Kısa ve uzun sinyallerin harflerdekikodlamasına, Samuel Morse anısına Mors alfabesi denir.
    1845 : Alman fizikçi Gustav Robert Kirchhoff(1824-87) Devre analizi olan “Bir noktaya giren ve çıkan akımlarıntoplamı sıfırdır. Kirchhoff I”, “kapalı bir devrede harcanangerilimlerin toplamı, sağlanan gerilimlerin toplmına eşittir. Kirchhoff II” yasalarını yayınladı.
    1851 : Heinrich Ruhmkorff (1803-77) Çift kat sarımlı indüksiyon bobinini buldu. Bu buluş AC transformatörün gelişimine önderlik etmiştir.
    1864 : İskoçyalı matematikçi ve fizikçi James Clerk Maxwell (1831-79) Kuantum fiziği öncesi bilinen bütün elektrik ve manyetik kuramları açıkladı. Maxwell denklemleri olarak bilinen dört temel denklem onun tarafından ortaya atılmıştır.
    1869 : William Crookes (1832-1914) ve Johann Wilhelm Hittorf (1824-1914) Birbirilerinden ayrı olarak katot ışınlarını buldular.
    1876 : Amerikalı Charles Francis Brush ( 1849 - 1929) Elektrik çalışma akımı üretebilen açık bobin dinamoyu buldu.
    1876 : Amerikalı Alexander Graham Bell (1847 – 1922) Elektrik titreşimlerini sese dönüştürerek telefonu buldu ve patentini aldı.
    1877 : Amerikalı Thomas Alva Edison (1847 – 1931) Sesi kaybedip yineleyebilen gramofonu (fonograf) geliştirdi.
    1879 : Edison karbon flamanlı akkor lamba için patent başvurusu yaptı. Üç yıl sonra New York sokaklarında bu lambalar ışıyordu. Edison yaşamı boyunca gerçekleştirdiği hareketli resim kamerası, teyp, projektör gibi çeşitli buluşları için 1093 patent almıştır.
    1879 : Brush ark lambaları Cleveland Caddelerini aydınlatmak için kullanıldı.
    1880 : San Fransisko da elektrik satmak için ilk şirket kuruldu. (California Electric Light Company)
    1881 : E.W. v. Siemens tarafından elektrikli tramvay yapıldı.
    1882 ünyanın ilk merkezi güç üretim tesisi doğru akım(DC) güç sistemli The Pearl Street Station New York City de Thomas Edison tarafından açıldı.
    1882 : Wisconsin’de ilk hidroelektrik santral açıldı.
    1883 : Nikola Tesla Tesla bobini ni buldu . Bu, elektriğin gerilimini dönüştürebilecek ve uzak mesafelere iletmeyi kolaylaştıracak bir transformatör olup Tesla’nın alternatif akım projesinin önemli bir ayağıdır.
    1884 : İngiliz mühendis Charles Algernon Parsons (1854-1931) ilk başarılı buhar türbinini yaparak elektrik Jeneratör (generatör) lerini döndürmede kullanılmıştır..
    1886 : Amerikalı fizikçi William Stanley, Jr. ( 1858–1916) İndüksiyon bobin transformatörünü ve alternatif akım sistemini geliştirdi
    1886 : ABD de 40-50 adet su gücü ile çalışan elektrik üretim tesisi hizmette ya da yapım halindedir.
    1887 : Sırp asıllı bulucu, fizikçi , elektrik ve makine mühendisi Nikola Tesla ( 1856- 1943 Alternatif akım generatörü buldu. Böylece elktrik enerjisi uzun mesafelere kolaylıkla iletilebilecekti.
    1888 : Heinrich Hertz (1857-94) Yıllar önce Faraday ve Maxwell tarafından bahsedilmiş radyo dalgalarını keşfetti ve ölçtü.
    1889 : ABD de üretimlerinin tamamını ya da bir bölümünü su gücünden sağlayan elektrik şirketi sayısı 200 ü bulmuştur.
    1889 : İlk ticari uzun mesafe doğru akım ENH Portland şehri ile Willamette şelalesi üretim tesisleri arasında kuruldu.
    1891 : İlk belediye elektrik sistemi Northwest — Ellensburg, Washington.
    1892 : İtalyan fizikçi Guglielmo Marconi (1874 - 1937) , sinyalleri birkaç km uzağa ulaştırarak’ telsiz telgraf patentini aldı. Daha sonra ilk kıtalararası radyo sinyalini göndermeyi başardı. 1901′de, İngiltere Cornwall’dan gönderilen sinyaller, Kanada’dan alındı. Bu olaydan sonra birçok yerde telsiz telgraf istasyonları kurulmaya başlandı.
    1895 Alternatif akım üreten ilk generatör Niagara şelalesine kuruldu..
    1897 : İngiliz fizikçi Sir Joseph John Thomson, (1856 – 1940) Electron u keşfetti.
    1900 :Charles Proteus Steinmetz (1865-1923) Alternatif akım doğal kompleksi matematiksel analizini yazdı..
    1900 :ENH de en yüksek gerilim 60 Kilovolt.
    1908 :İlk komplike üretim tesisi Columbia nehri üzerine inşa edildi.
    1911 :Electrikli klima yapıldı - W. Carrier.
    1913 : İlk hava kirliliği kontrol cihazı. Kül tutucu
    1913 : Elektrikli buzdolabı - A. Goss.
    1923 : Rus asıllı ABD’li elektrik mühendisi Vladimir Kosma Zworykin’ilk kez resim tarama yöntemini tümüyle elektronik olarak yapan ikonoskopu buldu. Ertesi yıl da kineskopolarak adlandırılan resim tüpünün patentlerini aldı. Bu iki buluş, ilktelevizyon sisteminin oluşturulmasına temel oluşturdu. 1950′li yıllardatelevizyon artık izlenilmeye başlanmıştı.
    1923 : Fotoelektrik hücreler keşfedildi.
    1930 : ABD’li elektrik mühendisi Vannevar Bush (1890 - 1974)’un yönetiminde Cambridge’de Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT)’nde ilk bilgisayar yapıldı.
    1933 : 40 yıl boyunca dünyanın en büyük su santralı ünvanını elinde bulunduracak 6180 MW gücündeki Grand Coulee barajı ve HES yapımına başlandı
    1942 :İlk elektronik bilgisayarın yapımına başlandı ve aygıtın yapımı 1945 yılında tamamlandı.
    1947 : John Bardeen, Walter Houser Brittain ve William Bradford Shockley ABD’deki Bell Laboratuvarları’nda transistörübuldular. Elektrik sinyallerinin yükseltilmesini, denetlenmesini ya daüretilmesini sağlayan bu yarı iletken aygıt nedeniyle Bulucular 1956 Nobel Fizik Ödülü’nüpaylaşmışlardır. Elektron lambalarının bütün işlevlerini çok daha küçükboyutlu ve hafif, mekanik etkilere karşı daha dayanıklı, ömrü dahauzun, verimi daha yüksek, ısı kayıpları daha düşük ve harcadığı güç deçok daha az olarak yerine getirebilen transistörler elektronik alanındabir devrim olarak kabul edilir.
    1953 : İlk 345 Kilovolt ENH
    1954 : Dünyanın ilk nükleer santralı Rusya’da elektrik üretimine başladı.
    2000 : Deniz dalgasının hareketinden yararlanılarak enerji üretilen ilk santral İskoçya’da işletmeye alındı.
     



Sayfayı Paylaş