Ekoyay 11.Sınıf Dil ve Anlatım Kitabı Sayfa 106-115

Konusu 'Dil ve Anlatım 11. Sınıf' forumundadır ve BaRıŞ tarafından 7 Kasım 2011 başlatılmıştır.

  1. BaRıŞ Well-Known Member


    Arkadaşlar 2011-2012 EKOYAY yayınları Dil ve Anlatım ders kitabı sayfa 106-115 arası yapamayanlar için yardımcı olur umarım. Not: Lütfen eksik veya hatalı gördüğünüz yerleri yorum ekleyerek belirtiniz.

    7.HABER YAZILARI

    Sayfa 106
    İlk sorunun cevabı için
    Basın-Yayın - Vikipedi
    http://www.turkeyarena.net/turkeyar...m-araclari-iletisim-araclari-basin-yayin.html

    Sayfa 108
    1.Etkinlik
    Aynı haberin değişik gazetelerde ele alınış şekillerinin farklı olması haberi yayına hazırlayan editörlerin farklı bakış açıları, kişisel tercihleri , gazetenin yayın politikası vb. etkenlerdendir.
    HABER YAZILARININ ORTAK ÖZELLİKLERİ:
    - Haber yazılarının günlük ve önemli olması gerekir.
    - Haberler doğru olmalıdır.
    - Kolay anlaşılır; akıcı, açık ve duru olmalıdır.
    - Haber yazıları toplumun büyük bir kısmını ilgilendirmelidir.
    - Yazan kişi anlattıkları karşısında tarafsız kalmalı, yorumdan kaçınmalıdır.
    - Yanlış anlaşılmalara yer verecek cümlelerden kaçınılmalıdır.
    - Anlatılanlar ilgi çekici olmalıdır. 5N 1K (ne, niçin, nasıl, nerede, ne zaman, kim) ifadesi haber yazıları oluşturmada önemlidir. Haber yazıları, 5N lK’da yer alan sorulara verilen cevaplarla genişler.
    Haber yazısının belirleyici özellikleri nelerdir?
    • Haber plânı tersine dönmüş pramit diye bilinir. Tersine dönmüş pramitte, haberin giriş bölümünde olay birkaç cümle ile özetlenir.
    Gelişme bölümünde sözü uzatmadan gerekli ayrıntılar verilir.
    Sonuç bölümünde ise olayın etkisi, olaya el koyma anlatılır.
    • Haber ilginç olmalıdır. turkeyarena.net Haberin başlığı da ilginç olmalı, başlığa gözü takılan okuyucu, gerisini okumak için can atmalıdır.
    • Haber duyulmamış olmalıdır. Okuyucu duyduğu bir olayı ikinci kez okumaz.
    • Haber önemli olmalıdır. Haberin ilgilendirdiği okuyucu kitlesi çok olmalıdır.
    • Haber doğru olmalıdır. Muhabir haberi tarafsız yazmalı, habere yorum katmamalıdır. Yorum köşe yazarlarının işidir.
    • Haber yazılarında, muhabir okuyucuyu haberle başbaşa bırakmalı, okuyucusuna kendi varlığını hissettirmemelidir.

    Sayfa 109
    2.Etkinlik
    YENİLİK: Haber bilimdeki yeni bir gelişmeden söz ediyor.
    İlginçlik ve önemlilik: Haber ilginç ve önemlidir.
    Doğruluk: Haberin doğruluk değeri vardır.
    Kolay anlaşılırlık: Sade ve yalın diliyle haber kolay anlaşılırdır.

    Sayfa 110
    3.Etkinlik
    EK BİLGİ:
    Haber kaynakları üçe ayrılır:
    Resmî haberler: En etkili kişilerden öğrenilir.
    Özel haberler: Halk arasındaki olayların halk tarafından muhabirlere bildirilmesiyle elde edilir.
    Ajans haberleri: Dünya olaylarını toplayıp her yana bildiren kurumların verdikleri haberlerdir.
    Buna göre:
    "Küresel Isınma Yoksulu Vuracak" resmi haber
    "O Bir Zehir Avcısı" Resmi Haber. turkeyarena.net
    "Park Yerini 7 Ay aradı." Ajans haberi (ANADOLU AJANSI-AA)

    Sayfa 111
    NE? Park yerini 7 ay aradı.
    NE ZAMAN? Haberde olayın zamanı verilmemiş.
    NASIL? Komşuların polise terk edilmiş araç ihbarı yapması üzerine
    NİÇİN? Park ettiği arabasının yerini hatırlayamadığı için
    NEREDE? İngiltere ST.Edmuns merkezinde
    KİM? Eric Kings

    5N 1K (ne, niçin, nasıl, nerede, ne zaman, kim) ifadesi haber yazıları oluşturmada önemlidir. Haber yazıları, 5N lK’da yer alan sorulara verilen cevaplarla genişler...
    5.Etkinlik
    Tablodaki özellikler verilen haber metinlerin hepsi için geçerlidir.
    6.Etkinlik
    Haberler , insanların sosyal, siyasal kültürel ve günlük hayatla ilgili bilgi almasını sağlar.

    Sayfa 112
    8.Etkinlik
    Haber yazılarında sözcükler ilk(gerçek) anlamlarında kullanılır.
    9.Etkinlik
    UYARI: (LÜTFEN DİKKATLE OKUYUNUZ.)
    Cümle türü ile ilgili sınıflamalarda -özellikle yapısına göre cümleler konusunda- dilbilgisi yazarları arasında ortak bir görüş oluşmamıştır. turkeyarena.net Söz gelimi "sıralı cümleler"i kimi yazarlar bileşik cümlenin bir türü gibi kimileri de ondan ayrı bir yapı olarak değerlendirmektedir.
    Haber yazılarının işlevi okuyucuya bilgi vermek olduğundan cümlelerin yapı ve anlam özellikleri bu şekildedir.
    10.Etkinlik
    İncelediğimiz haber yazıları kolay anlaşılır, açık, sade ve durudur.

    11.Etkinlik
    1.Haber
    Anlatım Türleri: Açıklayıcı, öğretici anlatım
    Bu anlatım türüne örnekler: Şu anda atmosferde bir milyonda 380 (ppm) oranında karbondioksit bulunmakta… vb.
    2.Haber
    Anlatım Türleri: Açıklayıcı, öğretici anlatım
    Bu anlatım türüne örnekler: Adil Denizli sadece ayrıştırılmak istenen maddeyi tanıyarak tutabilecek polimerlerle kan ve suyun zehirlerden arındırılmasında dünya çapında başarılı çalışmalara imza atmış…vb
    3.Haber
    Anlatım Türleri: Açıklayıcı, öğretici anlatım
    Bu anlatım türüne örnekler: İngiltere’de dalgın bir sürücü, park ettikten sonra yerini hatırlayamadığı otomobiline 7 aylık çaba sonucu kavuştu
    4.Haber
    Anlatım Türleri: Açıklayıcı, öğretici anlatım
    Bu anlatım türüne örnekler: Yaklaşık 40 milyon kişiye hizmet veren SSK kuyrukları bitirmenin yolunu işlemleri elektronik ortama taşımakta buldu
     



  2. BaRıŞ Well-Known Member

    Sayfa 113
    12.Etkinlik
    Verilen metinlerde anlatım bozukluğu yoktur.
    13.Etkinlik
    ÖRNEK HABER METİNLERİ:
    Gözlerinizi korumak için ellerinizi yıkayın
    Memorial Şişli Hastanesi Göz Merkezi Başkanı Doç. Dr. Barış Sönmez, basit birkaç önlemle göz sağlığını korumanın mümkün olduğunu söyledi.
    Sönmez, üst solunum yolu enfeksiyonlarıyla birlikte seyreden ve viral etkenler nedeniyle ortaya çıkan kırmızı gözün, sıklıkla ek bir tedavi gerektirmediğini dile getirerek, "Bazı kırmızı göz olguları ise aksine daha şiddetli seyreder ve oldukça bulaşıcıdır. Bunun en önemli örneği de adenovirus konjonktiviti salgınlarıdır." dedi. Adenovirus nedeniyle gelişen kırmızı gözün genellikle kreşler, okullar, hastaneler ve toplu taşıma araçlarıyla hızla yayıldığını aktaran Sönmez, ellerin sık yıkanması, hasta olan insanlarla tokalaşma ve öpüşmekten kaçınılması gerektiğini aktardı.

    TV'yi yakından seyreden çocuk miyopi olabilir
    -"Uzağı net görememek" olarak tanımlanan miyopi, doğuştan olabileceği gibi, erişkinlik çağlarında da başlayabiliyor. 7-16 yaşları arasında başlayan miyopiye ise "okul miyopisi" adı veriliyor. turkeyarena.net
    Acıbadem Maslak Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Banu Coşar; "Ebeveynler ve öğretmenler de gerek çocuğun gözünü kısmasından, gerekse tahtayı iyi okuyamamasından veya televizyonu yakından seyretmesinden göz bozukluğunu tahmin edebiliyor." dedi. Coşar, ancak sadece tek göz bozuksa bu durumun kolay tespit edilemediğini, erken tedavi edilmediği için de göz tembelliğine yol açtığını ifade etti. Coşar, pek çok bilimsel çalışmada, miyop çocukların zekâ katsayılarının (IQ) normalden 7-8 puan daha fazla bulunduğunu belirterek, "Bu istatistikler 2 türlü açıklanabilir: 'Ya miyopi ile zekâ geni aynı kromozomda birlikte kalıtlanıyor ya da daha zeki olanlar okumayla daha çok zaman harcıyor ve gözde miyopi oluşuyor." diye konuştu.

    Doğru bilinen yanlışlar
    Yanlış: Miyopi için düşük numaralı gözlük takılırsa numaralar daha az ilerler.
    Doğrusu: Gözde mevcut numaralar ne ise ona uygun numara kullanılmalı.
    Yanlış: Miyopi için sürekli gözlük takılmasına gerek yok.
    Doğrusu: Çocukluk döneminde, doktorun önerdiği gözlükler sürekli takılmalı.
    Yanlış: Yaş ilerledikçe miyopi azalır.
    Doğrusu: Miyopi ilerleyen yaşla birlikte azalmaz.

    Okuduğumuz haber yazıları nesneldir. Anlatıcıları kendi duygu ve düşüncelerini metne katmadan, yorum yapmadan objektif bir tavır takınmışlardır.
    14.EtkinlikYazım ve noktalama yanlışı yoktur.

    ANLAMA-YORUMLAMA
    1.Haber yazılarında dil göndergesel işlevde kullanılmıştır.
    2.Haber yazılarının amacı bilgi vermektir. Haber yazıları, en doğru, en ilginç haberleri okuyucuya ulaştırmaya çalışır. İnsanlar yaşadıkları yer ve dünyada olup biten olaylar hakkında bilgi edinme ihtiyacı duyarlar.Bunun için de tv., gazete, internet gibi haber kaynaklarından yararlanırlar.
    3.Metnin ana düşüncesi turkeyarena.net "Küresel ısınmanın gittikçe artan tehditlerine karşı siyasi ve sosyal engeller aşılıp buna çözüm bulunmalıdır." Haber yazarı ana düşünceyi desteklemek için resmi raporlardan, bilim adamlarının görüşlerinden, sayısal verilerden yararlanmıştır.
    4.Metindeki terim ve kavramlar "sera gazları, karbondioksit , eko-sistem...iklim değişikliği "dir.Bu terim ve kavramlar haberin konusu bilimsel bir alanla ilgili olduğu için kullanılmıştır.
    5.KÜRESEL ISINMAYA KARŞI ALINABİLECEKÖNLEMLER:
    Sera gazı salımını kontrol edecek günlük hayattaki bazı önlemler şöyle sıralanıyor:
    - Standart ampulü, tasarruf ampulü ile değiştirmek, yılda 75 kilogram (kg) karbondioksit tasarrufu sağlıyor.
    - Daha az araba kullanmak. Daha sık yürüyüp, bisiklet kullanmak ve toplu taşıma araçlarından daha çok faydalanmak. Araba kullanılmayan her 2 kilometre için 0,75 kg. karbondioksit tasarruf edilecektir.
    - Otomobillerin hava ve yakıt filtrelerinin her zaman temiz olmasına dikkat etmek. Çok tozlu ortamlara yaptığınız yolculuklardan sonra mutlaka filtreler temizlenmeli. Kirli filtreler fazla yakıt harcanmasına yol açmaktadır.
    - Geri dönüşüme katkıda bulunmak. Evlerden çıkan çöplerin sadece yarısını geri dönüştürerek yılda 1200 kg. karbondioksit tasarrufu sağlanabilir.
    - Lastikler kontrol etmek. Düzgün şişirilmemiş lastiklerle litre başına alınan yol yüzde 3 oranında artar. Buradan sağlanacak her 4 litre benzin tasarrufu 10 kg. karbondioksiti atmosferden uzak tutar.
    - Daha az sıcak su kullanmak. Suyu ısıtmak için çok fazla enerji kullanmak gerekiyor. Daha az su tüketen bir duş başlığı ile 175 kg, giysileri soğuk su ya da ılık suda yıkayarak da 250 kg. karbondioksit tasarrufu yapabilabilir
    - Ambalajları fazla olan ürünlerden kaçınmak. Çöpü yüzde 10 oranında azaltarak 600 kg. karbondioksit tasarrufu yaptirir.
    - Su ısıtıcısını ayarlamak. Isıtıcıları kışın 2 derece yukarı, yazın 2 derece aşağı ayarlamak. Bu basit ayarlamayla yılda 1000 kg karbondioksit tasarrufu yapilabilir.
    - Elektronik cihazları tamamen kapatmak. turkeyarena.net Evde ortalama 8 saat stand by konumunda bırakılan TV, DVD, müzik seti gibi elektronik cihazlar, yılda 450 kg karbon gazının atmosfere yayılması anlamina gelir.
    - Her yıl en azından bir ağaç dikmek. Bir ağaç ömrü boyunca 1 ton karbondioksit emmektedir.
    - Özellikle ısınmada güneş enerjisi ile çalışan sistemleri kullanılmak. Bu çok büyük tasarruflar sağlayacaktır.
    - Ormanlarda piknik yapmak yerine daha çok az ağaçlık küçük park ve bahçelerde piknik yapmak, orman yangınlarını engelleyecektir
    - Orman içlerinde yakıcı ve yanıcı maddelerle piknik yapılması engellemek. Orman içlerinde daha çok, önceden hazırlanmış yiyeceklerin tüketilmesine izin vermek.
    - Orman içlerinde yapılan pikniklerde kullanılan ve mercek görevi yaparak ormanların yanmasına neden olan cam kırıklarının toplatılması için gönüllü toplayıcı ekiplerinin oluşturmak. Bu sistem yerel yönetimler tarafından oluşturulabilir.
    6.Bu tür konuların haber yapılması insanların bu konularda bilinçlenmesini ve yetkililerin daha duyarlı olmalarını sağlar.
    7.
    - Haber plânı tersine dönmüş pramit diye bilinir. Tersine dönmüş pramitte, haberin giriş bölümünde olay birkaç cümle ile özetlenir.
    - Gelişme bölümünde sözü uzatmadan gerekli ayrıntılar verilir.
    - Sonuç bölümünde ise olayın etkisi, olaya el koyma anlatılır.

    Sayfa 114
    ÖLÇME-DEĞERLENDİRME:
    1.
    - resmi haberler, özel haberler, ajans haberleri
    - yorumlarını
    - ilgi çekici
    2. (Y) ajans haberleri denir.
    (D)
    (D)
    (D)
    3. (C)
    4. (E)
    5. (D)
    6. (B)
     

Sayfayı Paylaş