Basamaklı Öğretim Programı

Konusu 'Kpss Eğitim Bilimleri' forumundadır ve RüzGaR tarafından 1 Kasım 2010 başlatılmıştır.

  1. RüzGaR Super Moderator


    Basamaklı Öğretim Programı
    Nunley tarafından geliştirilen yeni bir öğ-retme-öğrenme yaklaşımıdır. Bilgi toplumunun eğitimde yeniden yapılanması sürecine bağlı olarak geliştirilmiştir. Buna göre öğrenci bilgiyi alan bir durumdan çıkarılarak bilgiye ulaşan, gerekli olanları alan ve yeni bilgiler üreten bir durumda ele alınmaktadır. Basamaklı öğretim programı öğrencilerin
    farklı ilgi ve yetenek alanlarına, farklı öğrenme yollarına sahip olduğu düşüncesi ile C, B ve A basamaklarında belirlenmiş olan bilgi edinme, bilgileri farklı problem durumları üzerinde kullanarak görevler belirlemesi ve bu görevleri başarması esasına dayanan bir öğretme - öğrenme düzeneğidir.

    Basamaklı öğretim Programı Modeli (Nunley)

    I. Kademe A Basamağı öğrenme
    • Yaratıcı düşünme, etkin düşünme, eleştirisel düşünme gibi üst düzey düşünme yollarının kullanılması
    • Öğrencilerin başardıkları görevlerin sonuçlarını tartışması

    II. Kademe B Basamağı Öğrenme
    • Edinilen temel bilgilerin seçilmesi, uygulanması, farklı problem durumları üzerinde kullanması
    • Öğrencilerin belirlediği görevleri yerine getirilmesi

    III. Kademe C Basamağı öğrenme
    • Öğrencilerin temel bilgileri öğrenmeleri aşaması
    • Öğrencilerin ilgi ve yeteneklerine uygun görev alanlarını belirlenmesi.

    ÖĞRETME - ÖĞRENME SÜRECİNDE YENİDEN YAPILANMA
    Millî Eğitim Bakanlığı, 21. yy'ın bilgi toplumunun temel özellikleri, küreselleşme, Avrupa Birliği'ne uyum çalışmaları, davranış bilimlerinde ve pedagojide meydana gelen son gelişmeler ışığında yeniden yapılandırdığı öğretim programlarında bireylerde bulunması gereken özellikleri aşağıdaki gibi belirlemiştir: (MEB, 2005)
    1. Her çocuğun öğrenebileceği, birey olarak kendine özgü olduğu ve öğrenmenin bireyin gelecekteki yaşamına ışık tutacağı anlayışı.
    2. Bilgi kavram, değer ve becerilerin gelişmesi yoluyla "öğrenmeyi öğenmenin" gerçekleşmesinin ön plana çıkarılması.
    3. Öğrencinin, düşünmeye, soru sormaya ve görüş alışverişi yapmaya özendirilmesi.
    4. Millî kimlik merkeze alınarak, evrensel değerlerin benimsenmesinin sağlanması.
    5. Öğrencilerin örf ve âdetlerimiz çerçevesinde ruhsal, ahlaki, sosyal ve kültürel yönlerden gelişmesinin sağlanması.
    6. Öğrencilerin, haklarını bilen ve kullanan, sorumluluklarını yerine getiren demokratik bireyler olarak yetişmeleri.
    7. Toplumsal sorunlara karşı duyarlılığın ön plana çıkarılması.
    8. Öğrencinin, öğrenme sürecinde deneyimlerini kullanmasına ve çevreyle etkileşim kurmasına fırsat verilmesi.
    9. Öğrenme-Öğretme yöntem ve tekniklerinde çeşitliliklere yer verilmesi.
    Anlayış ve ilkeleri esas alınmıştır.

    Yenilen öğretim programları öğrencilere aşağıdaki alanlarda yeterlikler kazandırmayı hedeflenmektedir:
    • Türkçeyi güzel kullanma becerisi
    • Bilimsel araştırma becerisi
    • Yaratıcı düşünme, eleştirel düşünme becerisi
    • Problem çözme becerisi
    • İletişim becerisi
    • Girişimcilik becerisi
    • Bilgi teknojilerini kullanma becerisi

    Çağdaş Eğitimde (Ve Program Geliştirmede) Göz önünde Bulundurulacak Öğrenci Nitelikleri
    • Her öğrencinin öğrenebilir olduğu
    • Öğretim sürecinin merkezinde öğrencinin yer alması
    • Öğrencinin deneyimlerle (yaparak -yaşarak) öğrenmesi
    • Öğrencinin ilgi, yetenek ve gereksinimlerine yer verme
    • Öğrenmeyi öğrenme, bilimsel araştır ma yapma, problem çözme, yaratıc düşünme, eleştirel düşünme, bilgi tek nolojilerini kullanma gibi üst düzey zi hinsel yetileri geliştirme
    • Öğrencinin benlik kavramını, öz güve nini, öz saygısını geliştirme ve öğrenc nin çok yönlü gelişimini sağlama
    • Bilgiye ulaşma, bilgiyi üretme, bilgi yorumlama, bilgiyi paylaşma özellik! rini geliştirme
    Çağdaş Eğitimde (Ve Program Geliştirmede) Göz Önünde Bulundurulacak İlkeler

    Eğitim bilimlerindeki yeni ve çağdaş yaklaşımlar program geliştirmede ve öğretme-öğrenme etkinliklerini düzenlemede göz önünde bulundurulması gereken temel ilkeleri şu şekilde belirlemiştir:
    • Evrensel değerlere, ulusal değerlere, eğitimin genel amaçlarına ve ülkenin eğitim felsefesine dayanma
    • Birey (öğrenci) merkezli olma
    • Öğrencileri düşünmeye, paylaşmaya, araştırmaya özendirme
    • Öğrencilerin üst düzey zihinsel yeteneklerini geliştirme
    • Öğrencilerin sosyal duyarlılıklarını geliştirme
    • Her öğrenciye uygun öğretim etkinliği (programı) uygulama
    • Öğretimde farklı yöntem ve teknikleri kullanma
    • Dersler arasında yatay ve dikey ilişkilere dayalı olma
    • Araştırma - geliştirme faaliyetleriyle yürütülür olma
    • Yaşamla ilişkili olma

    Demokratik (Eğitim Sisteminde) Öğretmenin Görevleri
    • Her öğrencinin birey olarak önemini ve değerini kabul etme
    • Bireylerin problem çözme yeteneklerine ve performanslarına güvenme ve yer verme
    • Demokratik süreci işlemek
    • Bireysel farklılıklara saygı duyma
    • Bireyselleştirilmiş eğitimi sağlama

    Yaratıcı Düşünme
    Yaratıcı düşünme, soruları tanımlama, duyarlı olabilme, sınırları aşma, belirsizliklerle baş etme, esnek ve özgün düşünme gibi yeteneklerini kapsar.
    Yaratıcı düşünme bireyin, yeni, farklı özgün (sentez düzeyi) ve alternatifli düşünmesi, ürünler ortaya koymasıdır. Yaratıcı düşünmenin gelişmesi için serbest ve hoşgörülü bir öğretme - öğrenme ortamı ve geniş hayal gücünü geliştirmeye olanak veren aktivitele-rin olması gerekmektedir.
    Yaratıcı düşünme becerisi; öğrencilerin bir temel fikir ve ürünü değiştirme, birleştirme, yeniden farklı ortamlarda kullanma ya da tamamen kendi düşüncelerinden yola çıkarak yeni farklı ürünler ve bilgiler üretme, olaylara farklı bakabilme, küçük çaplı da olsa bazı buluşlar yapabilmesi kapsar. Ayrıntılı fikirler geliştirme ve zenginleştirme sorunlara benzersiz ve kendine özel çözümler bulma, fikirler ve çözümler ortaya çıkarma, bir fikre, ürüne çok farklı açılardan bakma, bütüne bakma gibi alt becerileri içerir.

    Yaratıcı Bireylerin Başlıca Kişilik özellikleri Şunlardır:
    Geniş Hayal Gücü
    Yenilikçi, araştırıcı, keşfedici, estetik, esnek
    Çok yönlü düşünme Bireyselliği tercih etme Grup onayını aramaz Özgüveni yüksek Risk alabilen Meraklı sorgulayıcı Gerektiğinde içe kapalı Ani davranma Ani düşünme
    Düşünme yollarını kullanabilme
    Zaman zaman iletişime kapalı
    Olumlu benlik algısı
    Farklılıkları seven
    İdealleri olan
    Eleştireye açık
    Estetik ve artistik davranma
    Şakacı ve mizahçı
    Gizemli aynı zamanda kompleksli
    Kuşkucu
    Macerayı sevme
    Heyecan duyma
    İlgili olma
    Spontan (doğal davranma)
    • Özgünlük
    • Orta düzey bir zeka (yaratıcılık için çok zeki olmak gerekmez).

    Okullarda Yaratıcı Düşünmeyi Geliştirme Yollan
    • Bağımsız ve serbest öğrenme ortamları
    • Hoşgörülü olma
    • Merak, keşfetme ve soru-sorma çabalarını destekleme
    • Yaratıcı problemlere ağırlık verme
    • Öğrenci aktif öğretme yaklaşımları

    Okullarda yaratıcılığı geliştirmede kullanılan başlıca yöntemler şunlardır.
    İlköğretimde; rol yapma, drama, şiir yazma, resim yapma, hikaye yazma
    Ortaöğretimde; buluş yoluyla öğretim, proje temelli öğrenme, beyin fırtınası, araştırma-inceleme, anı yazma, bilimsel hayaller kurma vb. kullanma
    • Sanat, spor ve kültürel etkinliklere yöneltme

    Eleştirel Düşünme
    Eleştirel düşünme önyargıları ve tutarlığı değerlendirme, fikirleri, düşünceleri ve iddiaları ayırt etme, birincil ve ikincil bilgi kaynakları ayırt etme, düşüncelerin ve açıkla maların yeterliğini ve sonuçların uygunluğu nu belirleme ve değerlendirme gibi zihinse etkinlikleri kapsar. Zihnin geçerli yöntem tekniklere dayalı olarak var olan öneri ve düşünceleri değerlendirmesi, ilgili tüm etkenleri dikkate alması ve sonuçları değerlendirmesine dayanan düşünme biçimidir.

    Eleştirel düşünme, kuşku temelli sorgulayacı bir yaklaşımla konulara bakma, yorum yapma ve karar verme becerisidir. Sebep-sonuç ilişkileri bulma, ayrıntılarda benzerlik ve farklılıkları yakalama, çeşitli kriterleri kullanarak ıralama yapma, verilen bilgilerin kabul edilebilirliğini, geçerliliğini belirleme, analiz etme, değerlendirme, anlamlandırma, çıkarımda bulunma gibi alt becerilerini içerir. (MEB, 2005)
    Eleştirel düşünme, bireyin yaptığı gözlemlere ve ürettiği bilgilere dayanarak sonuçlara ulaşma sürecidir. Birey bu süreçte bilgiyi etkili bir biçimde elde ederek, değerlendirir ve kullanır.
    Eleştirel düşünme, bireyin kendi düşüncelerini farkında olması, tutarlı ve farkı olanları ayırabilmesi, başkalarının düşüncelerini anlayabilmesi, farklılıkları görebilmesi ve çevreyi tanıyabilmesine ilişkin zihinsel süreçleri kapsar. Böylece bireyler daha doğru kararlar alabilir ve daha çok yönlü düşünebilir. Eleştirisel düşünme bireylerin bilgiyi üretme, kullanma ve değerlendirme yapma etkinliklerinin bir sonucudur.
    Birey eleştirel düşünme sürecinde; bilgi üretme ve değerlendirme, tutarlılık, uygulanabilirlik, yeterlik, bütünleştirme ve iletişim kurma gibi zihinsel etkinlikleri gerçekleştirilir.

    Öğretme - öğrenme süreci öğrencilerin konulara duyarlı olmalarını açık, eksiksiz ve doğru düşünerek konu alanlarını (bilgi birimlerini) anlamalarını ve edindikleri bilgiyi günlük yaşamlarnıda kullanmalarını sağlamalıdır.

    Yansıtıcı Düşünme
    Dewey'e göre yansıtıcı düşünme, dikkatli, tutarlı, alternatifli ve etkinlik düşünme şeklidir. Özellikle okul öğrenmelerinin yaşama aktarılmasının (yansıltılmasının) önemi yansıtıcı düşünmeye yön vermektedir. Yansıtıcı düşünme bireyin kendisinin ve başkalarının görüşlerine açık olması, düşüncelerini açıklayabilmesi, ileriyi görebilmesi ve açık davranabilmesi gibi zihinsel süreçlere dayanır.

    Yansıtıcı düşünme sürecinde öğretmen ve öğrencilerin görevleri
    • Öğrenme sürecini öğretmen ve öğrenciler birlikte yönlendirilir.
    • Öğrenciler öğrenme sorumluluğunu alır.
    • Öğrenci öğrenmede etken (aktif) dir.
    • İşbirlikçi öğrenme gerçekleşir.
    • Açık ve tutarlı iletişim vardır.
    • Öğrenci görüşlerini açıkça söyler.
    • Öğrenciler merak duyguları ve araştırma becerileri üzerinde çalışırlar.
    • Eleştiri, hoşgörülü olma ve fikirleri ifade etme sağlanır.
    • Öğrencilerin bireysel ve sosyal gelişimi sağlanır.
    • Geleceği birlikte kestirirler. Hedeflet belirler ve çaba gösterirler.
    Üst düzey zihinsel işlemler gerçekleştirilir.

    Analitik Düşünme
    • Bir bütünü parçalara ayırabilme (tümden gelimsel) ve parçalar ile bütün arasındaki ilişkiyi yorumlayabilme ve farkları ayırt edebilmeye dayalı etkinliktir.

    Yakınsak Düşünme
    • Farklı düşüncelerin dayandığı ortak düşünceleri (noktayı) bulmaya dayalı zihinsel etkinliktir.

    Iraksak Düşünme
    • Ortak düşünceden (odak nokta) hareketle farklı düşünceler ulaşabilmeye dayalı zihinsel etkinliktir.

    Etkin / Aktif Öğrenme
    Öğrencilerin öğrenme sürecine yaparak -yaşayarak (etkin) katılımını gerektirir. Öğrenciler merak duyarak ve kuşkuyla birlikte bilgiyi öğrenmelidir. Bu nedenle eğitim bilgi-ledirme değil, bilgiyi üretme ve kullanma odaklı olmalıdır. Bu nedenle öğrenciler düşünen, düşündüğü için neyi, niçin ve nasıl yaptığını bilmelidir. Öğrenci öğrenme sürecine zihinsel olarak katılmalı ve yaparak etkin olmalıdır. Öğrenci sınıfta bilginin pasif alıcısı değildir. Öğrenci, bizzat konuşarak, yazarak, soru sorarak, düşünce üreterek, tartışarak, ilişki kurarak, problem çözerek bilgiyi üretir ve yaşamında kullanır. Geleneksel eğitimde gerçekli olan ezber bilgi ve aktarmacı öğretimmodeli yerini merak, kuşkulanma, deneyimlere girme; araştırma ve uygulama yapma, işbirlikçi çalışma, ortak görüş geliştirme gibi çalışmalara bırakmıştır.turkeyarena.net Etkin öğrenmenin gerçekleştirildiği sınıflarda, işbirlikçi çalışma, karar alma, özdenetimi sağlama, enerjik olma ve özgüven görülür.

    Bu nedenle her öğrencinin öğrenmeyi öğrenme stratejileri ve öğrenme düzeyleri dikkate alınarak, uygun öğretim etkinlikleri (staretji-yöntem) kullanılır. Öğrenci öğretimin merkezine alınır. Öğrenciler, araştırmacı ve bilgi kaynaklarına kendileri ulaşarak elde ettikleri bilgileri örgütleme ve sunma, bireysel ve grup olarak olarak sorumluluklar alma ve yerine getirme, etkileşimde bulunma ve ortak bilgi üretiminde yeterlik kazanırlar.
    Aktif öğrenme, öğrenenin öğrenme sürecinin sorumluluğunu taşıdığı, öğrenene öğrenme sürecinin çeşitli yönleri ile ilgili karar alma ve özdüzenleme yapma fırsatlarını verildiği ve karmaşık öğretimsel işleri de öğrenenin öğrenme sırasında zihinsel yeteneklerini kullanmaya zorlandığı bir öğrenme sürecidir. (Açıkgöz, 2003, s. 17)

    Aktif öğrenmenin Temel özellikleri
    • Öğrenme sürecinin sorumluluğu öğrencidedir.
    • Öğrenci üst düzey ve karmaşık zihinsel süreçleri kullanır.
    • Öğrenci araştırma yaparak farklı kaynaklardan bilgiye ulaşır.
    • Öğrencinin öğrenmeyi - öğrenme yeteneği gelişir.
    • Öğrenme sürecini sorgular.
    • Bilgiyi keşfeder, uygular ve değerlendirir.
    • Öğrencinin özdüzenleme ve özgüveninin artırır.
    • Öğrenci dinleyen değil, katılımcıdır.
    • Öğrenmeye güdülenmeyi artırır.
    • Öğrenciler işbirlikçi ve bireysel çalışır.

    Etkin öğrenme sürecinde öğrenci;
    • Bireysel öğretim hedeflerini belirler.
    • Öğrenme etkinliklerini planlar.
    • Uygun öğrenme staratejilerini seçme.
    • Görev ve sorumluluk alma.
    • Üst düzey zihinsel becerilerin kullanma.
    • Etkinlikte bulunma.
    • Öğrenme sürecini değerlendirme gibi aktivitelerde bulunur.
     



Sayfayı Paylaş