Adıyaman Yöresel Halk Oyunları Nelerdir, İsimleri

Konusu 'Güneydoğu Anadolu' forumundadır ve hakan788 tarafından 18 Şubat 2014 başlatılmıştır.

  1. hakan788 Well-Known Member


    Adıyaman Yöresi Halk Oyunları Nelerdir

    Adıyaman Halk Oyunları kadın ve erkeğin yan yana yer aldığı bir karografiye sahiptir. Bu da Adıyaman Halk kültüründe kadının rolünü göstermesi açısından oldukça mühimdir. Dünya Halk Dansları alanında dünya brinciliği almış olan halk oyunları çok zengin ve özgün figürlere sahiptir.

    Oyun Çeşitleri

    Sal Oyunu: Fırat Nehrinde salla geçen düğün alayını konu alır.

    Düz Oyun : Fırat kenarındaki köyün birinde yaşayan adamın kızına aşık olan, fakat kızı alamayan ve sevdasından hastalanan bir gencin serüvenini konu alır.

    Oyuna Davet: Düğünlerde gençlerin birbirlerini oyuna davet etmelerini konu alır.

    Hasat Oyunu : Ailece ekin biçen ve hasattan sonra yakınlarını ziyaret eden ve şölen düzenleyen çiftçi ailesini konu alır.

    Kımıl Oyunu: Kımıl (Süne) haşerenin ekinlere zarar vermesi sonucu meydana gelen kıtlığı ve halkın kımılla mücadelesini konu alır.

    Göçer Oyunu: Hayvancılıkla uğraşan köylülerin yaz aylarında yaylalara göç etmelerini ve burada başlarından geçenleri konu alır.

    Helle Can : Helle adlı bir bey kızı ile rüyasında gördüğü ve daha sonra var olduğunu öğrendiği Can adlı gencin evlenerek mutlu olmalarını konu alır.

    Ağırlama: Düğünlerde yaşlı, ve hatırı sayılır kimselerin ağır ve gösterişli bir tempo ile oynadıkları oyunu konu alır.

    Hallaç Oyunu: Pamuk atmaya gittiği evin kızına aşık olan bir hallacın serüvenini anlatır.

    Türkan Oyunu: Sevdiği gencin dışında birine verilen Türkan adlı bir kızın yolda müsaade alarak iki rekat namaz kılıp o esnada ölmesi olayını konu alır.
    Dıng Oyunu : Güzel ve güçlü bir kızın dıng dıng şeklinde ses çıkararak bulgur dövmesi sırasında aşık olan gencin hikayesini konu alır.

    Barış Oyunu: Birbirilerine düşman aile ya da aşiretlerin barışmalarını konu alır.

    Kaynana Oyunu: Düğünde kaynananın gelinin önünde eline Çömçe (Kepçe) ve ayna alarak oynamasını konu alır.

    Oyuncu Giysileri

    Kadın Oyuncu Giysileri
    Ayakkabı : Yemeni ve çarıktır. yemeninin arkası düzdür. Ön tarafı açık ve avaredir. Yemininin rengi ise kırmızıdır.

    Çorap : Yünden olup (ele örülmüş) ince ve desenlidir.

    Şalvar : Boydan olup paçalarının uçlarına lastik geçirilen, kumaşı kırmızı saten veya kutindir.

    İç Gömlek : Pazenden olup boydandır, kolları yarımdır.

    Zıbın : Kumaşı kutinden olup halep malıdır, boydan üç etektir, astarı kırmızı veya mavi küçük desenli çiçeklidir. Kollar uzun, kol ağzı tek yırtmaçlıdır. Ön iki eteğin uçlarına basmadan ipler dikilir, arkadan üstüste gelecek şekilde çarpaz edilerek önden bağlanır, kuşak erkekte olduğu gibidir, zıbın üstüne bağlanır.

    Taç : Kadın oyuncular için başlarının üzerine yuvarlak gümüşten yapılan yanları zincirli gümüş panezlftir.

    Keten : Yazma iki kat edilip başa konulur ve uçları arkadan ilmik yapılır.
    Adıyaman yöresinde iki çeşit baş bağlama vardır.
    Ovadaki baş bağlama, kırsal kesimde yaşayanların baş bağlamaları, başa takılan kep buğday sapından örülür, etrafı kahverengi pazenle çevrilir, üstüne gümüşten taç takılır. Tacın zincirine altın veya gümüş gazi (Altın) takılır, kullabın alt kısmına pendik denilen bir kumaş dikilir. Kepin üstüne ise beyaz keten veya satenden saçaklı hiddik takılır. Ketenin altına puşu bağlanır, puşu tamamen sırmadandır, kahverengi ve sırmalıdır, bu bağlantı şekline üsten bağlama adı verilir.

    Erkek Oyuncu Giysileri
    Çorap: Yün iplikle örülür, iki çeşittir. Çorapların elle örülmesi daha makbuldür, kaba olan coliki, ince örülen ise desenlidir. renkleri beyazdır. Çorabın lastik yünden iplik örülür bunlara bağlanır;

    Ayakkabı (Çarık) : Hayvan derisinden yapılır, deri ipliği ile dikilir, etrafına delikler yayılarak deri iplikleri ile kundura bağı gibi bağlantı yapılır.

    Ayakkabı (Yemeni) : Kösele veya deriden yapılır arka kısmı üç santim kadar uzundur. (Paçiklidir) topuk kısmı çok alçaktır, yemeni genellikle siyah deriden yapılır.

    Şalvar: Gabardin kumaşdan yapılır bel bağlantı yeri satendendir, alt peyik kısmı normal uzunluktadır, paçaları dardır. Dağ köylerinde keçi kılından yapılan şalvarlar da giyilmektedir.

    Kuşak: Yünlü dokumadır ve desenlidir, bir buçuk metre boyunda olup kuşağın iki ucuna satenden parça dikilir, bele bağlandıktan sonra görülmeyecek şekilde iç kısma alınır.

    Gömlek: Kumaşı kutniden olup, sığmalıda olabilir, gömlekler beyaz sarı olup çizgilidir, hakim yakalı kolları uzun ve kırmızıdır. Meydane kumaşından da yapılabilir.

    Kırk Düğme Yelek: Kumaşı gabardin olup kahverengidir, ön tarafı satenden kaplı kırk adet düğme olup, ön cephesi işlemelidir, kollar gene kahverengi satenden olup, yarım kolludur.

    Fes: Yünden yapılır, desenli olarak örülür, genç kızların çeyiz olarak hazırladıkları bu çeyizlik düğün evine getirilir. Düğüne gelen davetlilere düğün bittikten sonra terlik, yünden örülmüş keten hediye olarak verilir.
     



Sayfayı Paylaş